Co może jeść królik? Lista warzyw, owoców i ziół (tabela)

Co może jeść królik — tabela

Dieta królika opiera się na sianie, a wszystko inne jest dodatkiem. Królik to roślinożerca, którego zęby i jelita są przystosowane do ciągłego przeżuwania twardych, ubogich w kalorie roślin. Poniższa tabela to skrót; szczegóły i przykłady są w kolejnych sekcjach. Żywienie to jeden z filarów, które opisuje kompletny poradnik opieki nad królikiem miniaturką.

Grupa	Jak często	Przykłady
Siano	Bez ograniczeń, dostępne przez całą dobę	siano łąkowe, siano z tymotki, siano z dodatkiem ziół
Zielenina i zioła	Codziennie, kilka rodzajów naraz	sałata rzymska, roszponka, rukola, natka pietruszki, koper, kolendra, bazylia, mięta, liście marchwi, seler naciowy, cykoria, mniszek, babka
Owoce i słodkie warzywa	Okazjonalnie, jako przysmak, mały kawałek	jabłko bez gniazda nasiennego, gruszka, truskawka, borówki, maliny, banan, marchew, burak
Zakazane	Nigdy	pieczywo i ciastka, słodycze i czekolada, nabiał, mięso, cebula, czosnek, por, awokado, ziemniaki, rabarbar, orzechy, pestki, rośliny ozdobne

Do tego niewielka porcja granulatu i stały dostęp do świeżej wody. Tyle wystarczy zdrowemu, dorosłemu królikowi — suplementy i „witaminy na wszelki wypadek” nie są potrzebne, a decyzję o nich podejmuje weterynarz.

Siano — dlaczego królik je je bez ograniczeń?

Siano to podstawa diety królika: zwykle szacuje się, że powinno stanowić zdecydowaną większość tego, co zjada, rzędu ok. 80%. Działa na dwa sposoby jednocześnie. Długie, twarde włókna ścierają zęby, które u królika rosną przez całe życie, a duża ilość błonnika utrzymuje ciągłą pracę jelit.

• Dzienna porcja to orientacyjnie kupka siana co najmniej wielkości samego królika — i tak ma go zostawać więcej, niż zje.

Jakie siano wybrać, jak rozpoznać dobre i jak przechowywać zapas, opisujemy w poradniku siano dla królika.

Zwykłe siano łąkowe dla królika wystarczy na co dzień; dla urozmaicenia możesz dodawać siano z ziołami z działu siano i zioła dla królika. Paśnik ustaw nad kuwetą lub przy niej — jak urządzić to miejsce, opisuje artykuł o tym, jaka klatka dla królika miniaturki się sprawdzi.

Jakie warzywa i zioła może jeść królik codziennie?

Codzienna zielenina to przede wszystkim liście, a nie korzenie. Najlepiej podawać kilka różnych rodzajów naraz, zmieniając je w ciągu tygodnia, zamiast codziennie tego samego.

• Liście sałat: rzymska, roszponka, rukola, sałata dębowa. Unikaj sałaty lodowej — ma mało wartości, a niektóre króliki źle ją znoszą.
• Zioła: natka pietruszki, koper, kolendra, bazylia, mięta, melisa.
• Nać i łodygi: liście marchwi, liście rzodkiewki, seler naciowy pokrojony w krótkie kawałki (długie włókna łatwo się zaplątują).
• Warzywa liściaste: cykoria, endywia, pak choi.
• Rośliny z łąki: mniszek lekarski, babka lancetowata, koniczyna — zbierane z dala od dróg i miejsc, gdzie spacerują psy.
• W mniejszych ilościach: jarmuż, kapusty, brokuł — u części królików wywołują wzdęcia (objawy: wzdęcia u królika).

Zieleninę myj i osuszaj, podawaj w temperaturze pokojowej, nie prosto z lodówki. Zimą, gdy trudno o świeże rośliny z łąki, sięgnij po suszone zioła: mieszanka ziół podstawowych dla królika albo suszone ziele mniszka z kwiatem urozmaicą dietę, ale nie zastąpią świeżych liści.

Jakie owoce może jeść królik i jak często?

Owoce są dla królika przysmakiem, nie posiłkiem. Zawierają dużo cukru, którego jego układ pokarmowy nie potrzebuje. Podawaj je kilka razy w tygodniu, w kawałku orientacyjnie wielkości łyżki stołowej — dobrze sprawdzają się jako nagroda przy oswajaniu.

• Jabłko i gruszka — bez gniazda nasiennego i pestek.
• Truskawki, maliny, borówki — kilka sztuk, nie miseczka.
• Banan — cienki plasterek; jest bardzo słodki.
• Marchew i burak — to też przysmak, mimo stereotypu. Królik z kreskówki chrupie marchewkę cały dzień; prawdziwy królik powinien dostawać ją rzadko, a codziennie raczej jej nać.

Suszone owoce mają cukier w jeszcze bardziej skoncentrowanej postaci, więc podawaj je jeszcze rzadziej. Zdrowszą nagrodą do gryzienia są gałązki jabłoni — więcej pomysłów jest w dziale przysmaki dla królika, ale i tu obowiązuje zasada małych porcji.

Warzywa dla królika — co codziennie, a co od święta

Najprostsza reguła brzmi: im bardziej warzywo jest liściem, tym częściej może trafiać do miski; im bardziej jest słodkim korzeniem, tym rzadziej. Liście mają dużo wody i włókna, a korzenie i bulwy — więcej cukru i skrobi.

Jak często	Warzywa	Uwagi
Codziennie	sałata rzymska, roszponka, rukola, cykoria, endywia, pak choi, nać marchwi i rzodkiewki, seler naciowy	Kilka rodzajów naraz, zmieniane w ciągu tygodnia.
Kilka razy w tygodniu	papryka słodka, cukinia, kapusta pekińska, jarmuż, brokuł	Małe ilości; warzywa kapustne u części królików powodują wzdęcia.
Od święta	marchew, burak, korzeń pietruszki, pasternak, dynia	Kawałek wielkości łyżki — to przysmak, tak jak owoce.

Jeśli królik dostaje dziś głównie marchew, nie odstawiaj jej z dnia na dzień. Zastępuj ją stopniowo nacią i liśćmi, dokładając po jednym nowym warzywie naraz.

Czy królik może jeść ogórka, paprykę, arbuza? Szybkie odpowiedzi

Te pytania wracają najczęściej. Zasada jest zawsze ta sama: nowość w małej ilości i obserwacja bobków przez dobę.

Czy królik może jeść…	Odpowiedź
Ogórka	Tak, okazjonalnie i w plasterku — jest wodnisty i ma mało wartości, więc nie zastąpi liści.
Paprykę	Tak, słodką, bez gniazda nasiennego, w małym kawałku kilka razy w tygodniu.
Cukinię i dynię	Tak, miąższ w niewielkiej ilości, jako urozmaicenie.
Kapustę pekińską i brokuł	Tak, ale mało — u wrażliwych królików warzywa kapustne powodują wzdęcia.
Arbuza i melona	Tak, okazjonalnie, mały kawałek miąższu bez pestek i skórki.
Płatki owsiane i zboża	Nie — to skrobia, tak jak pieczywo.
Gałązki drzew	Tak, z jabłoni, gruszy, wierzby czy leszczyny, nieopryskiwane. Unikaj drzew pestkowych, takich jak wiśnia i śliwa, oraz iglastych. Pełną listę drzew bezpiecznych i zakazanych znajdziesz w poradniku gałązki dla królika.

Czego nie może jeść królik? Lista zakazanych produktów

Część produktów szkodzi królikowi od razu, a część powoli — przez nadmiar cukru, skrobi lub tłuszczu. Żadnego z nich nie podawaj, nawet „po odrobinie”.

Produkt	Dlaczego nie
Pieczywo, ciastka, płatki, makaron, krakersy	Dużo skrobi i cukru, które zaburzają pracę jelit; suchy chleb nie ściera zębów, wbrew popularnemu mitowi.
Słodycze, czekolada, dropsy z cukrem	Cukier, a czekolada jest dla zwierząt trująca.
Mleko, ser, jogurt	Dorosły królik nie trawi nabiału.
Mięso, wędliny, jajka	Królik jest wyłącznie roślinożerny.
Cebula, czosnek, por, szczypiorek	Rośliny cebulowe uznaje się za szkodliwe dla zwierząt domowych.
Awokado	Uznawane za trujące dla królików.
Ziemniaki (także obierki i kiełki), liście i łodygi pomidora, rabarbar	Zawierają związki szkodliwe dla zwierząt.
Orzechy, nasiona, pestki	Bardzo tłuste; pestki niektórych owoców są szkodliwe.
Resztki z talerza, potrawy gotowane i przyprawione	Sól, tłuszcz i przyprawy nie należą do diety królika.

Osobną grupą są rośliny doniczkowe i ogrodowe. Królik na wybiegu chętnie skubie wszystko, co zielone, a część popularnych roślin jest dla niego trująca — listę znajdziesz w poradniku o tym, jakie rośliny są trujące dla zwierząt domowych.

Granulat dla królika — ile i jaki wybrać?

Granulat to uzupełnienie diety, a nie jej podstawa. Królik, który dostaje pełną miskę granulatu, je mniej siana — a to siano dba o jego zęby i jelita. Porcję dobieraj według zalecenia producenta na opakowaniu i masy królika; zwykle to niewielka ilość, a nie stale pełna miska.

• Wybieraj jednolity granulat lub ekstrudat, w którym każda granulka ma ten sam skład. Przy mieszankach z ziarnami, kolorowymi chrupkami i suszonymi owocami królik wybiera smaczniejsze kawałki, a resztę zostawia.
• Szukaj wysokiej zawartości włókna i składu opartego na trawach lub sianie.
• Zmieniaj karmę stopniowo, przez kilka dni mieszając starą z nową.

Przykładem karmy o jednolitym składzie granulek jest ekstrudowana karma dla dorosłych królików Complete Cuni Adult albo karma Care+ Rabbit Adult — obie opisane na kartach jako „wszystko w jednym”. Pełny wybór jest w kategorii karma dla królika.

Ile wody pije królik i z czego ją podawać?

Królik musi mieć stały dostęp do świeżej wody, wymienianej codziennie. Ile wypije, zależy od diety: królik jedzący dużo soczystej zieleniny pije mniej, a królik na sianie i granulacie — wyraźnie więcej.

• Miska czy poidło? Wiele królików pije chętniej i więcej z ciężkiej ceramicznej miski, bo to dla nich naturalna pozycja. Poidło z kulką sprawdza się jako dodatkowe źródło wody, np. podczas wyjazdu.
• Miska musi być stabilna, żeby królik jej nie przewrócił i nie zamoczył podłoża.
• Poidło sprawdzaj codziennie — zacięta kulka oznacza, że królik zostaje bez wody, choć butelka jest pełna.

Oba rozwiązania znajdziesz w dziale miski i poidła dla królika. Zimą na zewnątrz pilnuj, żeby woda nie zamarzła.

Królik pije dużo albo mało wody — kiedy się martwić?

Normą jest to, ile zwykle pije Twój królik — liczy się zmiana, a nie jedna liczba. Rano zaznacz poziom wody na poidle albo w misce paskiem taśmy i porównuj przez kilka dni. Więcej picia w upale i po przejściu na suchsze jedzenie jest zrozumiałe, a mniej — gdy królik dostaje dużo soczystych liści.

• Pije mało, ale je, robi dużo okrągłych bobków i oddaje mocz jak zwykle — zwykle wszystko jest w porządku. Sprawdź tylko, czy kulka poidła się nie zacięła.
• Przestał pić i jeść albo robi mniej bobków — dzwoń do lekarza weterynarii tego samego dnia. Jak rozpoznać odwodnienie, opisuje poradnik odwodnienie u małego zwierzęcia.
• Nagle pije wyraźnie więcej i więcej siusia, choć dieta i pogoda się nie zmieniły — umów wizytę, nie czekaj, aż minie. Zabierz zapis z kilku dni i zdjęcie moczu z kuwety; co mówi jego kolor, wyjaśnia tekst mocz królika.

Jak zmienić dietę królika krok po kroku?

Jeśli Twój królik do tej pory jadł głównie granulat lub mieszankę z ziarnem, nie zmieniaj wszystkiego w jeden dzień.

1. Zacznij od siana. Daj go więcej, niż królik jest w stanie zjeść, w kilku miejscach.
2. Zmniejszaj granulat stopniowo. Przez kilka tygodni ujmuj trochę z porcji, aż dojdziesz do zalecenia producenta.
3. Wprowadzaj zieleninę pojedynczo. Jeden nowy rodzaj, mała ilość, doba obserwacji.
4. Odstaw przysmaki z cukrem. Zastąp je ziołami i gałązkami.
5. Obserwuj bobki i apetyt. To najprostszy wskaźnik, czy zmiany idą w dobrą stronę.

Oprócz suchych, okrągłych bobków królik wytwarza miękkie, błyszczące cekotrofy, które zjada prosto spod ogonka — to normalne. Jak odróżnić bobki nocne od biegunki, wyjaśnia tekst biegunka u królika. Gdy bobki nocne zostają w kuwecie albo na sierści, zajrzyj do tekstu brudny zad u królika.

Jeśli królik uparcie omija siano, sprawdź przyczyny opisane w tekście królik nie je siana.

U młodych królików zmiany wprowadza się jeszcze ostrożniej — plan w tekście młody królik — czym karmić. Dobrze ułożona dieta to też jeden z czynników, od których zależy, ile żyje królik miniaturka.

Marchewka, banan i chleb — mity o diecie królika

Wiele błędów w karmieniu królika bierze się z obiegowych przekonań, a nie ze złej woli. Oto najczęstsze z nich.

• „Królik je głównie marchewkę.” Nie — marchew jest słodka i to przysmak od święta. Codziennie królik może dostawać jej nać.
• „Banan to zdrowa przekąska.” Banan jest bardzo słodki. Cienki plasterek raz na jakiś czas nie zaszkodzi, ale nie powinien być stałym punktem dnia.
• „Suchy chleb ściera zęby.” Nie ściera — zęby ściera długie, twarde siano. Pieczywo to skrobia, która zaburza pracę jelit.
• „Królik nie musi pić, bo ma wodę w warzywach.” Musi. Woda ma być dostępna stale, niezależnie od tego, ile zieleniny je królik.
• „Kolorowa mieszanka z ziarnami to pełna dieta.” Królik wybiera z niej najsmaczniejsze kawałki i je mniej siana. Lepszy jest jednolity granulat w małej porcji.
• „Wszystko, co zielone, jest dla królika dobre.” Wiele roślin doniczkowych i ogrodowych jest dla niego trujących — sprawdzaj każdą roślinę, zanim królik ją skubnie.

Co może jeść królik — co zapamiętać

• Siano bez ograniczeń — to większość diety i podstawa zdrowych zębów.
• Zielenina i zioła codziennie, kilka rodzajów, wprowadzane pojedynczo.
• Owoce i marchew okazjonalnie, w małych kawałkach.
• Granulat w małej porcji, jednolity, bez kolorowych dodatków.
• Bez pieczywa, słodyczy, nabiału i roślin cebulowych — nawet „na spróbowanie”.

Następny krok: sprawdź, czy Twój królik ma siano dostępne przez całą dobę — i jeśli nie, zacznij od tego jeszcze dziś.