Czego psu i kotu nie wolno jeść — lista produktów groźnych dla zwierząt

Czego nie może jeść pies i kot — lista produktów groźnych

Tabela zbiera produkty, które najczęściej trafiają do psa i kota z ludzkiej kuchni.

Produkt	Kogo dotyczy	Co bywa efektem
Ksylitol — słodzik w gumach i słodyczach „bez cukru"	przede wszystkim psy	gwałtowny spadek cukru we krwi, przy większym narażeniu także uszkodzenie wątroby
Czekolada, kakao, proszek kakaowy	psy, koty	pobudzenie, drżenia, przyspieszona praca serca, wymioty
Cebula, czosnek, por, szczypiorek — także suszone i w proszku	psy, koty szczególnie	uszkodzenie czerwonych krwinek, niedokrwistość; objawy opóźnione
Winogrona i rodzynki	przede wszystkim psy	ostre uszkodzenie nerek; reakcja nieprzewidywalna
Alkohol, w tym surowe ciasto drożdżowe	psy, koty	zatrucie alkoholowe, przy cieście rozdęcie żołądka
Kości gotowane	psy, koty	ostre odłamki, skaleczenia, niedrożność jelit
Orzechy makadamia	psy	osłabienie tylnych kończyn, drżenia, wymioty
Awokado	psy, koty, ostrzej ptaki i gryzonie	objawy żołądkowe; pestka jako ciało obce
Leki dla ludzi (paracetamol, ibuprofen i pochodne)	koty skrajnie, psy	uszkodzenie wątroby, nerek i żołądka
Słone przekąski, wędliny, tłuste resztki, kości wieprzowe	psy, koty	zapalenie trzustki, objawy żołądkowe

Tabela nie jest kompletna i nie zastępuje rozmowy z lekarzem. Osobną kategorią, której tu celowo nie ma, są rośliny — opisuje je poradnik o roślinach trujących dla zwierząt domowych.

Ksylitol — dlaczego to najgroźniejszy słodzik w domu z psem?

Ksylitol to słodzik używany zamiast cukru, który u psa wywołuje gwałtowny spadek poziomu cukru we krwi. Organizm psa odpowiada na niego wyrzutem insuliny, choć nie ma czego równoważyć.

Kłopot polega na tym, gdzie ksylitol się znajduje. Nie na półce z chemią, tylko w rzeczach codziennych: w gumach do żucia i miętówkach (najczęstsze źródło, bo mieszkają w torebkach), w słodyczach „bez cukru" i produktach „fit", w niektórych masłach orzechowych, w pastach do zębów i w bezcukrowych syropach.

Nawyk jest jeden: zanim podasz psu cokolwiek ludzkiego, przeczytaj skład do końca — a produkty „bez cukru" trzymaj tam, gdzie leki.

Objawy pojawiają się zwykle szybko: osłabienie, chwiejny chód, drżenia, wymioty, w cięższych przypadkach utrata przytomności. Dzwoń do lecznicy, gdy tylko podejrzewasz, że pies zjadł produkt z ksylitolem — nie czekaj, aż się pojawią.

Czekolada i kakao — dlaczego im ciemniejsza, tym gorzej?

Za działanie czekolady odpowiada teobromina, substancja z ziarna kakaowego, której pies i kot nie przetwarzają tak sprawnie jak człowiek. Im więcej kakao w produkcie, tym więcej teobrominy — dlatego gorzka czekolada, proszek kakaowy i ziarno kakaowe są wyraźnie groźniejsze niż czekolada mleczna.

Do wpadek dochodzi najczęściej poza samą tabliczką: ciasto z kakao, polewa, batony w plecaku dziecka i ozdoby nisko na choince.

Objawy: niepokój i pobudzenie, wzmożone pragnienie, wymioty, biegunka, drżenia mięśni, przyspieszony oddech i praca serca. Przy telefonie przyda się jedna informacja więcej niż zwykle — jaki to był rodzaj czekolady. Dzwoń nawet wtedy, gdy pies wygląda normalnie.

Cebula, czosnek, por i szczypiorek — dlaczego suszone są gorsze?

Warzywa cebulowe uszkadzają czerwone krwinki psa i kota, co prowadzi do niedokrwistości. Koty są na nie wrażliwsze niż psy, a przy tym rzadziej podejrzewane — mało kto podaje kotu cebulę świadomie.

Najczęstsza droga nie prowadzi przez surowe warzywo, tylko przez jedzenie przetworzone — postać suszona i sproszkowana jest bardziej skoncentrowana niż świeża. Szukaj jej w zupach i sosach w proszku, kostkach rosołowych, przyprawach, daniach gotowych i w resztkach obiadu podanych „bo to tylko mięso".

Ta grupa ma cechę, która myli opiekunów: objawy bywają opóźnione i pojawiają się zwykle po kilku dniach — osłabienie, apatia, blade dziąsła, przyspieszony oddech, ciemniejszy mocz. Brak reakcji po godzinie niczego nie zamyka; dzwoń tego samego dnia.

Winogrona i rodzynki — dlaczego reakcji nie da się przewidzieć?

To najbardziej nieprzewidywalna pozycja na całej liście. Mechanizm działania winogron i rodzynek u psów wciąż nie jest w pełni wyjaśniony, a skutkiem bywa ostre uszkodzenie nerek. Nie da się przewidzieć, który pies zareaguje ciężko: opisywano i takie, które zjadły sporo bez następstw, i takie, u których doszło do ciężkiego zatrucia po niewielkiej ilości.

Rodzynki bywają groźniejsze niż same winogrona, bo są skoncentrowane i częściej ukryte: w cieście, w keksie, w muesli, w batonach zbożowych i w świątecznych bakaliach.

Objawy: wymioty (często jako pierwsze), biegunka, apatia, brak apetytu, później zmiana ilości oddawanego moczu. Tu zasada „nie czekam na objawy" waży najwięcej, bo o rokowaniu decyduje czas. Dzwoń natychmiast, także w nocy.

Alkohol, surowe ciasto, awokado i orzechy makadamia — krótsza lista

Cztery pozycje, które trafiają do zwierzęcia rzadziej, ale mają wspólną cechę: nikt nie kojarzy ich z zagrożeniem.

• Alkohol — kieliszek na niskim stoliku, resztka drinka, nalewka. Pies i kot są na niego znacznie wrażliwsi niż człowiek. Objawy: chwiejny chód, senność, wymioty, spowolniony oddech.
• Surowe ciasto drożdżowe — działa dwoma torami naraz: ciepło żołądka pozwala mu dalej rosnąć, a fermentacja drożdży wytwarza alkohol.
• Orzechy makadamia — dotyczą wyłącznie psów i dają charakterystyczny obraz: osłabienie tylnych kończyn, chwiejny chód, drżenia, wymioty, podwyższona temperatura.
• Awokado — u psów i kotów objawy są zwykle żołądkowe, ostrzej reagują ptaki i gryzonie. Osobnym ryzykiem jest twarda pestka jako ciało obce.

Postępowanie jest identyczne: telefon do lecznicy, bez czekania na objawy.

Leki dla ludzi — dlaczego to zatrucie z winy opiekuna?

To jedyna grupa na liście, która trafia do zwierzęcia najczęściej podana świadomie — żeby ulżyć w bólu. I właśnie dlatego jest tak groźna.

Druga droga jest przypadkowa: tabletka, która spadła na podłogę, blister na nocnej szafce. Po rozsypaniu opakowania przelicz, ile sztuk znalazłeś — jedna zgubiona pod meblem wystarczy.

Co powinno leżeć w apteczce dla zwierzęcia, rozpisuje poradnik o apteczce dla psa i kota. Przy podejrzeniu połknięcia leku dzwoń natychmiast i podaj nazwę preparatu z opakowania — to najważniejsza informacja, jaką możesz przekazać.

Wędliny, słone przekąski i kości — dlaczego „tylko kawałek" szkodzi?

Ta grupa nie jest trucizną, ale odpowiada za dużą część nagłych wizyt po świętach i grillach. Nagła porcja tłustego jedzenia bywa u psa punktem wyjścia do zapalenia trzustki — stanu bolesnego i wymagającego leczenia. Podobnie działają słone przekąski i wędliny.

Kości gotowane odpadają całkowicie — niezależnie od gatunku i wielkości kości. Gotowanie czyni je kruchymi: rozłupują się na ostre, podłużne odłamki, które kaleczą przełyk i jelita albo blokują przewód pokarmowy. Dotyczy to też kości wieprzowych i tych z rosołu.

Objawy, po których dzwoni się bez zwłoki: uporczywe wymioty, napięty i bolesny brzuch, garbienie się, odmowa jedzenia, apatia, ślinienie i krztuszenie.

Kaloryczną stronę resztek ze stołu rozwija poradnik o tym, ile powinien ważyć pies i jak rozpoznać nadwagę.

Mleko krowie u dorosłych kotów — to nie trucizna, ale problem

Tę pozycję wpisujemy osobno. Mleko krowie nie jest dla kota trucizną i nie jest powodem do nocnego telefonu.

Rzecz w tym, że większość dorosłych kotów traci zdolność trawienia laktozy. Skutkiem spodka mleka jest zwykle biegunka i wzdęty brzuch, a przy powtarzaniu — przewlekle luźny stolec.

Zamiast spodka mleka lepiej sprawdza się jednoskładnikowy przysmak, na przykład liofilizowane krewetki Trixie Premio — składają się wyłącznie z krewetek. Więcej opcji: przysmaki treningowe dla kota. Przysmaki wchodzą przy tym do dziennej puli jedzenia — pisze o tym poradnik o nadwadze u kota.

Co robić, gdy pies lub kot zjadł coś z tej listy?

Wszystko sprowadza się do jak najszybszego kontaktu z lekarzem. Kolejność ma znaczenie, bo pierwsze minuty marnuje się zwykle na szukanie w internecie.

1. Odsuń zwierzę od reszty. Zabezpiecz to, co zostało, i sprawdź, czy nie dobrało się do tego drugie zwierzę w domu.
2. Zapisz, co i kiedy. Godzina, produkt i mniej więcej ile zniknęło — o to lekarz pyta jako o pierwsze.
3. Zabierz opakowanie. Pudełko, blister, etykietę albo choćby zdjęcie składu.
4. Zadzwoń do lecznicy natychmiast, także w nocy. Decyzję „jechać czy obserwować" podejmuje lekarz, nie opiekun.
5. Nie czekaj na objawy. Przy części substancji pojawiają się, gdy uszkodzenie już postępuje.
6. Nie podawaj niczego na własną rękę. Ani mleka, ani oleju, ani węgla — domowe sposoby opóźniają wyjazd i utrudniają lekarzowi ocenę.
7. Obserwuj i notuj w drodze. Wymioty, drżenia, chwiejny chód, zmiana oddechu — zapisuj godziny.

Numer do swojej lecznicy i do dyżuru całodobowego miej zapisany wcześniej — druga w nocy to najgorszy moment na szukanie.

Jak zapobiegać — co zmienić w kuchni i w przedpokoju?

Zapobieganie sprowadza się do czterech nawyków.

• Kosz na śmieci zamknięty albo schowany w szafce. Zapach ściąga zwierzę skuteczniej niż cokolwiek na blacie, a w koszu leży to, co najgorsze: kości z obiadu, obierki cebuli, opakowania po słodyczach.
• Torebki, plecaki i kurtki poza zasięgiem. To przez nie do psa trafia guma do żucia z ksylitolem — leży w kieszeni i nikt jej za zagrożenie nie uważa.
• Goście uprzedzeni z góry. Jedno zdanie przy wejściu — „nie karmimy go ze stołu, przysmaki są w tej puszce" — działa lepiej niż upomnienia przy obiedzie.
• Święta i przyjęcia to okres podwyższonego ryzyka. W domu jest wtedy naraz czekolada, ciasto z rodzynkami, bakalie, kości z pieczeni, alkohol na niskich stolikach i goście, którzy nie znają domowych zasad.

Cały obchód mieszkania opisuje poradnik o tym, jak przygotować dom na zwierzaka, a rozwiązania do odgrodzenia kuchni zbiera kategoria drzwiczki, siatki i ogrodzenia.

Co dać zamiast — bezpieczna alternatywa dla resztek i kości

Zakaz działa słabo, jeśli nie ma czym go zastąpić. Potrzeba żucia i chęć „dostania czegoś przy stole" nie znikną — łatwiej je przekierować.

• Zamiast kości z obiadu — jednoskładnikowy gryzak naturalny, na przykład ścięgna wołowe Maced 100% NATURA: wysuszone ścięgno bez zbóż, konserwantów i barwników, które nie rozłupuje się na ostre odłamki jak kość gotowana. Podawaj pod okiem i zabieraj resztkę, gdy da się ją już połknąć w całości. Pozostałe opcje: kości i gryzaki oraz przysmaki suszone i liofilizowane.
• Zamiast kęsa ze stołu dla gości — miękkie przysmaki treningowe, jak Maced Sport Up! Trenerki ze żwaczem. Są drobne, więc jedna porcja dzieli się na wiele nagród, a gość ma co dać.

Co zapamiętać

• Najgroźniejsza szóstka: ksylitol, czekolada, warzywa cebulowe, winogrona i rodzynki, alkohol z surowym ciastem drożdżowym, ludzkie leki przeciwbólowe.
• Nie szukaj bezpiecznej ilości — każde zjedzenie jest powodem do telefonu do lecznicy.
• Objawy bywają opóźnione — zwierzę, które „wygląda normalnie", niczego nie przesądza.
• Zapisz godzinę, zabierz opakowanie, dzwoń natychmiast — także w nocy. Nie wywołuj wymiotów i nie podawaj niczego samodzielnie.
• Zamknięty kosz, torebki poza zasięgiem i uprzedzeni goście zdejmują większość ryzyka.

Następny krok: sprawdź dziś, czy Twój kosz na śmieci da się otworzyć nosem, i zapisz w telefonie numer do lecznicy całodobowej.