Co może jeść pies? Lista owoców, warzyw i produktów — bezpieczne i trujące

Co może jeść pies — zasada, od której zależy reszta

Podstawą diety psa jest karma pełnoporcjowa — wszystko inne, co pies dostaje ze stołu, to przysmak. Karma pełnoporcjowa pokrywa zapotrzebowanie psa na białko, tłuszcz, witaminy i minerały, więc owoce, warzywa czy kawałek mięsa niczego w niej nie „uzupełniają”. Mogą być za to tanią, lekką nagrodą i urozmaiceniem — pod warunkiem, że wiesz, co jest bezpieczne.

Owoce, warzywa i inne dodatki ze stołu to przysmaki, a nie posiłek. Zwykle przyjmuje się, że wszystkie przysmaki razem nie powinny przekraczać ok. 10% dziennego zapotrzebowania psa na energię (kalorii) — resztę ma dać karma pełnoporcjowa. To, co pies zje poza miską, wlicza się do dziennej puli jedzenia — w dzień z dużą liczbą przysmaków porcja karmy jest odrobinę mniejsza. Jak wyliczyć dzienną porcję karmy, opisuje poradnik ile karmy dziennie dla psa, a jak liczyć przysmaki — przysmaki dla psa i kota w dziennej porcji. Co znaczy „pełnoporcjowa” na opakowaniu, wyjaśnia tekst jak czytać etykietę karmy.

Poniżej znajdziesz listę produktów w sześciu grupach. Przy każdym jest odpowiedź „tak”, „tak, ale” albo „nie” — z jednozdaniowym uzasadnieniem i tym, jak podać. Z nazwy produktu przejdziesz do osobnego poradnika, który omawia go dokładniej.

Czego pies nie może jeść? Produkty trujące i niebezpieczne

Zacznij od tej listy — tych produktów nie podajesz w żadnej ilości, a każde zjedzenie jest powodem do telefonu do lecznicy. Część z nich nie kojarzy się z zagrożeniem, bo ludziom nie szkodzi.

Produkt	Czy pies może?	Dlaczego	Gdzie się ukrywa
Winogrona i rodzynki	Nie	U części psów wywołują ostre uszkodzenie nerek; mechanizm nie jest w pełni wyjaśniony, a reakcji nie da się przewidzieć — także po niewielkiej ilości.	Rodzynki ukrywają się w cieście, keksie, musli, batonach zbożowych i bakaliach; dotyczy to także soku i wina z winogron.
Czekolada i kakao	Nie	Zawiera teobrominę, której pies nie przetwarza tak sprawnie jak człowiek; im ciemniejsza czekolada i im więcej kakao, tym groźniejsza.	Gorzka czekolada, kakao w proszku, ciasta z kakao, polewy, batony, czekoladowe ozdoby choinkowe.
Cebula, czosnek, por i szczypiorek	Nie	Uszkadzają czerwone krwinki i mogą prowadzić do niedokrwistości; objawy bywają opóźnione o kilka dni.	Postać suszona i w proszku jest bardziej skoncentrowana: przyprawy, zupy i sosy w proszku, kostki rosołowe, dania gotowe, resztki obiadu.
Ksylitol (słodzik)	Nie	Wywołuje u psa gwałtowny spadek cukru we krwi, a przy większym narażeniu uszkodzenie wątroby.	Gumy do żucia, miętówki, słodycze i produkty „bez cukru”, niektóre masła orzechowe, pasty do zębów dla ludzi.
Awokado	Nie	U psa daje zwykle objawy żołądkowe, a duża, śliska pestka może utknąć w przełyku albo jelitach jako ciało obce.	Guacamole (zwykle z cebulą i czosnkiem), pasty kanapkowe, sałatki, skórka i pestka wyrzucone do kosza.
Orzechy makadamia	Nie	U psów powodują osłabienie tylnych łap, chwiejny chód, drżenia i wymioty.	Mieszanki orzechów, ciasteczka i czekolady z makadamią.
Alkohol i surowe ciasto drożdżowe	Nie	Pies jest na alkohol znacznie wrażliwszy niż człowiek; surowe ciasto drożdżowe rośnie w żołądku i wytwarza alkohol.	Resztki drinków, nalewki, ciasto drożdżowe zostawione do wyrośnięcia.
Kawa, herbata i napoje energetyczne	Nie	Kofeina działa na psa podobnie jak teobromina z czekolady — pobudza serce i układ nerwowy.	Fusy z kawy, kapsułki i saszetki, ziarna, napoje energetyczne, tabletki z kofeiną.
Kości gotowane i pieczone	Nie	Po obróbce cieplnej kruszą się na ostre odłamki, które kaleczą przełyk i jelita albo je blokują.	Kości z rosołu, pieczeni, drobiu i żeberek — także wieprzowe.
Tłuste resztki, wędliny i słone przekąski	Nie	Nagła porcja tłustego jedzenia bywa u psa początkiem zapalenia trzustki; słone przekąski szkodzą podobnie.	Skórki z pieczeni, boczek, kiełbasa, chipsy, paluszki, resztki z grilla i ze świątecznego stołu.
Pestki owoców pestkowych	Nie	Pestki wiśni, czereśni, śliwek, moreli i brzoskwiń zawierają związki uznawane za trujące, a duża pestka może utknąć w jelitach.	Owoce podawaj zawsze bez pestek; liści i łodyg drzew pestkowych też nie.

Szczegóły o każdej pozycji — także o ksylitolu, alkoholu i lekach dla ludzi — zebraliśmy w poradniku czego psu i kotu nie wolno jeść. Rośliny doniczkowe i ogrodowe to osobna lista: rośliny trujące dla zwierząt domowych.

Jakie owoce może jeść pies?

Większość popularnych owoców jest dla psa bezpieczna w małej ilości, jeśli usuniesz pestki, gniazda nasienne i twardą skórkę. Wyjątkiem są winogrona i rodzynki — z tabeli wyżej. Owoce są słodkie, więc to nagroda „od święta”, nie codzienna garść.

Produkt	Czy pies może?	Dlaczego	Jak podać, czego unikać
Jabłko	Tak	Chrupiące, wodniste i chętnie jedzone — dobra lekka nagroda.	Bez gniazda nasiennego i pestek, pokrojone w ćwiartki lub plastry; ogryzka nie dawaj.
Gruszka	Tak	Słodka i miękka, dobra dla psa, który nie lubi twardych kęsów.	Jak jabłko: gniazdo nasienne wycinasz i wyrzucasz.
Banan	Tak	Bardzo chętnie jedzony, ale słodki — łatwo przesadzić.	Obrany, w plasterkach; skórki nie podawaj.
Arbuz	Tak	Bardzo wodnisty, dobry w upał.	Sam miąższ, bez pestek i bez skórki, pokrojony w kostkę.
Borówki i jagody	Tak	Drobne, wygodne jako pojedyncza nagroda.	Wystarczy umyć; w małej ilości, bo nadmiar owoców rozluźnia stolec.
Truskawki	Tak	Wodniste i słodkie — dobra okazjonalna nagroda w sezonie.	Umyte, bez szypułek, przekrojone dla małego psa; kilka sztuk, nie miska.
Maliny	Tak	Drobne i miękkie, ale jedne z bardziej kwaśnych owoców — tylko kilka sztuk.	Umyte, świeże albo rozmrożone; bez dżemów, syropów i deserów z malinami.
Mandarynki i pomarańcze	Tak, ale	Miąższ nie jest trujący, ale kwaśny i słodki, więc u części psów rozstraja żołądek.	Obrane, bez pestek i białych błonek, pojedyncze cząstki; skórki ani soku nie podawaj.

Pestki śliwek, wiśni, czereśni, moreli i brzoskwiń są dla psa niebezpieczne, więc te owoce — jeśli w ogóle — podawaj wyłącznie bez pestek, a najprościej z nich zrezygnować. Jak przygotować owoce i warzywa, opisuje szczegółowo poradnik jakie warzywa i owoce może jeść pies.

Jakie warzywa może jeść pies?

Warzywa to najlepszy wybór na częstszą, niskokaloryczną nagrodę. Część pies może dostać na surowo, część tylko po ugotowaniu, a przy kilku trzeba odciąć to, co szkodzi — zielone części pomidora, gniazdo papryki czy kolbę kukurydzy.

Produkt	Czy pies może?	Dlaczego	Jak podać, czego unikać
Marchew	Tak	Surowa chrupie jak gryzak, gotowana jest łagodniejsza dla żołądka.	Pokrojona na kawałki, których nie da się połknąć w całości.
Ogórek	Tak	Bardzo wodnisty i lekki, dobry latem.	Świeży, w plasterkach lub słupkach; kiszone i konserwowe nie (sól, czosnek, przyprawy).
Cukinia	Tak	Neutralna w smaku, surowa lub gotowana.	Bez smażenia i przypraw.
Dynia	Tak, ale	Gotowana jest łagodna i chętnie jedzona.	Tylko gotowana, bez skórki i pestek.
Burak	Tak, ale	Gotowany jest bezpieczny, ale potrafi zabarwić stolec i mocz na czerwonawo.	Tylko gotowany, bez soli.
Papryka	Tak, ale	Słodka papryka jest wodnista i chrupiąca; ostra podrażnia pysk i żołądek.	Tylko słodka, bez gniazda nasiennego i pestek, w paskach; chili i papryczek ostrych nie.
Pomidor	Tak, ale	Dojrzały miąższ jest dla psa bezpieczny w małej ilości, ale zielone części pomidora już nie.	Tylko dojrzały, czerwony owoc; bez zielonych pomidorów, szypułek, liści i łętów, bez keczupu i sosów.
Fasolka szparagowa i bób	Tak, ale	Gotowana fasolka szparagowa jest lekka; bób i nasiona strączkowe łatwo powodują wzdęcia.	Tylko gotowane, bez soli i masła; bób obrany ze skórki, w małej ilości; surowej fasoli ani strączków z puszki w zalewie nie.
Kukurydza i popcorn	Tak, ale	Gotowane ziarna nie szkodzą, ale kolba to jedno z typowych ciał obcych, które blokują jelita.	Same ziarna, bez soli i masła; kolby nigdy, także ogryzionej; popcorn tylko bez soli i masła, bez nierozprażonych ziaren.

Bezpieczne warzywo przestaje być bezpieczne, gdy pochodzi z talerza: ziemniaki z masłem, marchewka z rosołu i surówka są zwykle solone, tłuste, a często z cebulą albo czosnkiem.

Czy pies może jeść ryż, ziemniaki, makaron, chleb i kasze?

Gotowane produkty skrobiowe nie są dla psa trujące, ale też nie są mu potrzebne — dają głównie kalorie. Sprawdzają się jako mały dodatek, a ryż i kasza bywają elementem lekkostrawnej diety, gdy zaleci ją lekarz. Kłopotem jest zwykle nie sam produkt, tylko to, co do niego dodajemy: sól, masło, sos i przyprawy.

Produkt	Czy pies może?	Dlaczego	Jak podać, czego unikać
Ziemniaki	Tak, ale	Gotowany ziemniak to bezpieczna skrobia, a surowy, zzieleniały albo z kiełkami szkodzi.	Tylko gotowane, bez soli, masła i sosu; bez frytek, chipsów i ziemniaków z patelni; łęty i obierki zielone — nie.
Ryż	Tak	Gotowany ryż jest lekkostrawny i neutralny.	Ugotowany na miękko, bez soli i przypraw; jako dodatek, nie zamiast karmy.
Kasze	Tak	Ugotowane kasze to bezpieczne źródło skrobi i błonnika.	Ugotowane, bez soli i omasty, w małej ilości jako dodatek.
Makaron	Tak, ale	Sam ugotowany makaron nie szkodzi, ale nic psu nie daje poza kaloriami.	Bez sosu, soli i sera; sosy pomidorowe i śmietanowe często mają cebulę albo czosnek.
Chleb	Tak, ale	Kawałek zwykłego pieczywa nie szkodzi, ale to puste kalorie, a część pieczywa ma groźne dodatki.	Bez rodzynek, czosnku, cebuli i słodzików; surowe ciasto drożdżowe — nie.

Pies z nadwagą nie potrzebuje dodatkowej skrobi — jak ocenić kondycję psa, opisuje poradnik ile powinien ważyć pies i jak rozpoznać nadwagę.

Mięso, ryby, jajka i nabiał — co pies może dostać?

Chude, gotowane mięso to najbardziej naturalny przysmak dla psa. Ważne, żeby było bez soli, przypraw i kości — kości gotowane i pieczone pies nie może dostawać nigdy, bo kruszą się na ostre odłamki.

Produkt	Czy pies może?	Dlaczego	Jak podać, czego unikać
Mięso gotowane	Tak	Chude, gotowane mięso to naturalny przysmak dla psa.	Bez soli, przypraw, skóry i kości; nie z resztek obiadu doprawionych cebulą i czosnkiem.
Ryba gotowana	Tak, ale	Gotowana ryba jest dobrym źródłem białka, ale ości kaleczą przełyk.	Ugotowana, bez ości, skóry i przypraw; nie smażona i nie wędzona.
Jajko	Tak, ale	Ugotowane na twardo jest bezpiecznym przysmakiem; surowe niesie ryzyko bakterii i zawiera awidynę.	Ugotowane na twardo i ostudzone, bez soli i tłuszczu.
Mleko i nabiał	Tak, ale	Mleko nie jest trucizną, ale większość dorosłych psów słabo trawi laktozę.	Jogurt naturalny lub kefir w małej ilości są zwykle lepiej tolerowane niż mleko; sery są słone i tłuste.

Tłuste resztki mięsa — skórki z pieczeni, boczek, kiełbasa — to co innego niż chude mięso. Nagła porcja tłuszczu bywa początkiem zapalenia trzustki u psa, stanu bolesnego i wymagającego leczenia.

Orzechy i pestki

Orzechy to grupa, w której łatwo o pomyłkę: makadamia jest dla psa trująca, a pozostałe są bardzo tłuste i twarde, często solone albo w czekoladzie — bezpieczniej ich nie podawać. Które orzechy są najgroźniejsze, na co uważać przy maśle orzechowym (część wersji „bez cukru” ma ksylitol) i co robić, gdy pies zjadł orzechy, opisuje tekst czy pies może jeść orzechy. Pestek wiśni, czereśni, śliwek, moreli i brzoskwiń pies nie dostaje wcale — są w tabeli produktów trujących wyżej.

Jak podawać psu jedzenie ze stołu — krok po kroku

1. Sprawdź produkt na liście. Jeśli go tu nie ma albo nie masz pewności — nie podawaj.
2. Umyj i obierz. Usuń twardą skórkę, pestki, gniazda nasienne, szypułki i zielone części.
3. Gotuj bez dodatków. Tylko w wodzie: bez soli, przypraw, cebuli, czosnku, masła i oleju. Nie smaż.
4. Pokrój na małe kawałki. Takie, których pies nie połknie w całości — zwłaszcza marchew, jabłko i twarde warzywa.
5. Wprowadzaj pojedynczo. Każdy nowy produkt wprowadzaj pojedynczo i w małej ilości, a potem przez dobę obserwuj stolec. Trzy nowości w jeden weekend i luźny stolec w poniedziałek — nie dowiesz się, co zaszkodziło.
6. Wlicz do dziennej porcji. Dzień z dużą liczbą przysmaków to dzień z odrobinę mniejszą porcją karmy.

Ile przysmaków ze stołu może zjeść pies?

Nie ma jednej liczby dla wszystkich psów — zależy od wielkości psa, jego karmy, ruchu i tego, co jeszcze dostaje w ciągu dnia. Orientacyjnie, jako jednorazowa nagroda:

• Pies mały (do ok. 10 kg): jeden–dwa kawałki wielkości paznokcia kciuka.
• Pies średni (ok. 10–25 kg): kilka takich kawałków.
• Pies duży (powyżej 25 kg): mała garść drobnych kawałków.

Owoce, warzywa i inne dodatki ze stołu to przysmaki, a nie posiłek. Zwykle przyjmuje się, że wszystkie przysmaki razem nie powinny przekraczać ok. 10% dziennego zapotrzebowania psa na energię (kalorii) — resztę ma dać karma pełnoporcjowa. Nadmiar owoców i warzyw kończy się zwykle luźnym stolcem i gazami — kiedy biegunka przestaje być drobiazgiem, wyjaśnia poradnik biegunka u psa i kota.

Pies zjadł coś z listy zakazanej — co robić?

Nie szukaj kalkulatora i nie czekaj na objawy. Kolejność:

1. Zabierz resztę. Odsuń psa i sprawdź, czy nie dobrało się do tego drugie zwierzę w domu.
2. Zapisz, co i kiedy. Godzina, produkt i mniej więcej ile zniknęło — o to lekarz zapyta najpierw.
3. Zabierz, co zostało. Weź ze sobą opakowanie albo resztkę produktu albo zrób zdjęcie składu.
4. Zadzwoń do lecznicy od razu, także w nocy. Decyzję „jechać czy obserwować” podejmuje lekarz, nie opiekun.
5. Nie wywołuj wymiotów i niczego nie podawaj. Ani mleka, ani oleju, ani soli — o wymiotach decyduje wyłącznie lekarz weterynarii.
6. Nie czekaj na objawy. Przy części trucizn pojawiają się, gdy uszkodzenie już postępuje.

Przy wymiotach po zjedzeniu czegoś groźnego przyda się poradnik wymioty u psa i kota, a gdy pies połknął pestkę, kość albo opakowanie — pies połknął ciało obce. Numer swojej lecznicy i dyżuru całodobowego zapisz w telefonie, zanim będzie potrzebny.

Szczeniak, senior, pies na diecie — kiedy uważać bardziej?

• Szczeniak ma wrażliwszy żołądek i dopiero poznaje jedzenie — nowości wprowadzaj jeszcze ostrożniej, a podstawą niech będzie karma dla szczeniąt.
• Pies na karmie weterynaryjnej — przy chorobach nerek, trzustki, przewodu pokarmowego czy alergii nie dokładaj niczego ze stołu bez zgody lekarza; nawet bezpieczne warzywo może zaburzyć dietę.
• Pies z nadwagą — przysmaki ze stołu pomagają tylko wtedy, gdy zastępują coś bardziej kalorycznego, a nie dochodzą do niezmienionej porcji.
• Pies, który zjada wszystko — zbieranie z ziemi i podkradanie ze stołu to temat do pracy, opisany w poradniku pies zjada wszystko na spacerze.

Zmianę samej karmy — także na lekkostrawną — przeprowadzaj stopniowo, tak jak opisuje to poradnik jak zmienić karmę psu i kotu.

A co może jeść kot?

Kot jest mięsożercą i nie potrzebuje owoców ani warzyw — większość kotów i tak ich nie tknie. Trujące produkty z listy wyżej są groźne także dla kota, a na cebulę i czosnek koty są nawet wrażliwsze niż psy. Dwa najczęstsze pytania opiekunów kotów omawiamy osobno: jajko dla kota oraz surowe mięso dla kota. O mleku dla kota piszemy w poradniku czy pies i kot mogą jeść nabiał.

Gotowe przysmaki zamiast jedzenia ze stołu

Nie zawsze masz pod ręką pokrojoną marchewkę — i nie każdy pies się nią zachwyca. Gotowe przysmaki z krótkim składem robią to samo bez ryzyka, że w misce wyląduje coś z sosu:

• Trixie Premio Freeze Dried pierś z kaczki — liofilizowana kaczka z dodatkiem skrobi z tapioki. Dla kogo: do treningu i dla psa, który prosi przy stole. Na co uważać: kruszy się, łatwo dać więcej, niż planujesz.
• Maced Trenerki z królikiem, jabłkiem i burakiem — mięsne kęsy z dodatkiem suszonego jabłka i buraka. Dla kogo: gdy chcesz „owocowej” nagrody bez krojenia. Na co uważać: to nadal przysmak, wlicz go do porcji.
• Herbal Pets Ciastka z kawałkami warzyw — mąka graham z grysikiem z marchwi, pasternaku i cykorii. Dla kogo: dla psa, który lubi chrupać. Na co uważać: zawierają pszenicę.
• Maced Ścięgna wołowe 100% Natura — gryzak z samych ścięgien. Dla kogo: zamiast kości z obiadu. Na co uważać: podawaj pod okiem i zabierz resztkę, gdy da się ją połknąć w całości.
• Trixie Pasta drobiowa Premio — według karty 60% kurczaka, bez dodatku cukru i soli. Dla kogo: do lizania przy pielęgnacji i jako nośnik nagrody. Na co uważać: zawiera białko mleka.

Pełny wybór znajdziesz w działach przysmaki suszone i liofilizowane dla psa, przysmaki treningowe dla psa i kości i gryzaki dla psa. Jeśli pies prosi o jedzenie z nudów, a nie z głodu, lepiej niż kolejny przysmak zadziała praca nosem — pomysły zbiera poradnik jak zająć psa w domu.

Co może jeść pies — co zapamiętać

• Podstawą jest karma pełnoporcjowa; jedzenie ze stołu to przysmak — zwykle przyjmuje się do ok. 10% dziennego zapotrzebowania na energię.
• Nigdy: czekolada, winogrona i rodzynki, cebula i czosnek, ksylitol, awokado, makadamia, alkohol, kofeina, kości gotowane, tłuste i słone resztki.
• Tak, w małej ilości: jabłko, gruszka, banan, arbuz, borówki, marchew, ogórek, gotowany ryż, kasze, chude gotowane mięso i jajko na twardo.
• „Tak, ale” oznacza konkretny warunek — bez pestek, skórki, zielonych części, soli i przypraw.
• Nowość pojedynczo, małe kawałki, wszystko wliczone do dziennej porcji; po zjedzeniu czegoś zakazanego — telefon do lecznicy od razu.

Następny krok: zapisz sobie tę stronę albo wydrukuj tabelę produktów trujących i powieś ją na lodówce — przyda się domownikom i gościom, którzy „tylko dadzą psu kawałek”.