Grzybica u kota — objawy, zarażanie domowników i sprzątanie

U kota grzybica to nie tylko problem skóry jednego zwierzęcia — kot jest jej głównym roznosicielem, także na psy i ludzi. Dlatego leczenie zawsze idzie w parze z planem dla całego domu: kto ma kontakt z kotem, co trzeba prać i jak długo kot mieszka w osobnym pokoju. Poniżej znajdziesz objawy, zasady dla domowników i plan na czas leczenia.

Jak wygląda grzybica u kota? Objawy

Grzybica u kota (dermatofitoza) to zakaźna infekcja skóry, sierści i pazurów wywołana przez grzyby. U kotów w zdecydowanej większości przypadków odpowiada za nią jeden gatunek grzyba, ten sam, który najczęściej zaraża psy i ludzi. Typowe objawy:

• okrągłe placki bez sierści z szarym łuszczeniem, najczęściej na głowie, uszach, łapach i ogonie,
• połamane włosy i przerzedzona, matowa sierść,
• drobne strupki wyczuwalne pod palcami przy głaskaniu,
• zmienione pazury i zaczerwienienie wałów wokół nich,
• świąd — od żadnego po wyraźny; u długowłosych kotów zmiany bywają ukryte pod sierścią.

Kot może też być nosicielem bez objawów: ma zarodniki w sierści, zaraża domowników, a sam wygląda zdrowo. Z kolei łyse placki z równo przyciętym włosem częściej oznaczają wylizywanie — o tym pisze poradnik kot wylizuje się do łysych placków. Po samym wyglądzie nie da się tego rozstrzygnąć — rozstrzyga badanie u lekarza weterynarii.

Które koty chorują najczęściej?

• Kocięta, zwłaszcza w pierwszym roku życia — ich odporność dopiero się kształtuje.
• Koty ze schronisk, fundacji i domów z wieloma kotami — tam zarodniki łatwo przechodzą z kota na kota.
• Koty długowłose, np. perskie — gęsta sierść zatrzymuje zarodniki i ukrywa zmiany.
• Koty z osłabioną odpornością, np. zakażone wirusem FIV albo białaczką kotów, i koty starsze.

Grzybica u kociaka — co jest inne?

U kociąt zmiany pojawiają się najczęściej na pyszczku, wokół oczu, na uszach i przednich łapkach, a placków bywa od razu kilka. Kociak dużo się bawi i przytula do ludzi, więc w domu z dziećmi grzybica rozchodzi się szybko. Jeśli kociak oprócz placków słabo je, nie przybiera na wadze albo ma biegunkę, powiedz o tym lekarzowi — przy kilku problemach naraz plan leczenia i pielęgnacji układa się inaczej. Nie odkładaj też wizyty do czasu szczepienia: przegląd skóry można zrobić od razu.

Kot niewychodzący też może zachorować: zarodniki wnosi się na butach i ubraniu, z nowym kotem, po wizycie u znajomych ze zwierzętami albo z kontaktu z psem.

Czy grzybica u kota zaraża ludzi?

Tak — grzybica u kota przechodzi na ludzi, a kocięta są jednym z najczęstszych jej źródeł u dzieci. U człowieka pojawia się okrągła, czerwona, swędząca zmiana z łuszczącym się brzegiem, zwykle na rękach, szyi, twarzy albo przedramionach. Domownik ze zmianą idzie do swojego lekarza i mówi, że kot ma grzybicę.

• myj ręce po każdym kontakcie z kotem, jego kocem i kuwetą,
• przy oglądaniu i pielęgnacji zakładaj jednorazowe rękawiczki,
• kot nie śpi w łóżku, a dzieci nie przytulają go do twarzy,
• osoba w ciąży albo z obniżoną odpornością informuje swojego lekarza — a o innych obawach związanych z kotem w czasie ciąży pisze tekst toksoplazmoza a kot.

Grzybica u kota zaraża też psy — pełny opis badań (lampa Wooda, posiew) i planu sprzątania znajdziesz w artykule grzybica u psa.

Jak odizolować kota z grzybicą — krok po kroku

Najskuteczniej ogranicza się grzybicę, gdy chory kot na czas leczenia mieszka w jednym pokoju. To ten sam pomysł co pokój startowy dla nowego kota — sprawdzony sposób opisuje poradnik kot ze schroniska w nowym domu.

1. Wybierz pokój łatwy do sprzątania. Bez dywanów, tapicerowanych mebli i zakamarków — ale z oknem i światłem dziennym.
2. Daj kotu komplet rzeczy tylko dla niego. Osobna kuweta dla kota, miski, zabawki, które łatwo umyć, i kartonowe pudełko zamiast trudnej do czyszczenia budki.
3. Posłanie do prania. Koc albo legowisko dla kota ze zdejmowanym pokrowcem — pierz osobno, w najwyższej temperaturze, na jaką pozwala metka.
4. Wchodź w „pokojowym” ubraniu. Bluza albo fartuch zostaje w pokoju, po wyjściu myjesz ręce.
5. Sprzątaj codziennie. Odkurzanie, mycie podłogi i parapetu; worek z odkurzacza od razu do kosza.
6. Nie zostawiaj kota samego z nudą. Kilka razy dziennie zabawa wędką i rozmowa — stres nie pomaga w leczeniu, a samotny kociak szybko się nudzi.

Drapaki i budki obite wykładziną trudno doczyścić — na czas leczenia lepiej je schować albo zastąpić kartonowymi. Gdy w domu są inne koty albo pies, lekarz zdecyduje, czy je zbadać.

Sprzątanie reszty mieszkania po kocie z grzybicą

Kot, zanim trafił do lekarza, zwykle zdążył obejść całe mieszkanie — i to wyżej niż pies. Dlatego poza pokojem izolacji sprawdź też miejsca, o których łatwo zapomnieć:

• Parapety, blaty, półki i oparcia kanap — tam, gdzie kot lubi leżeć. Odkurz i umyj.
• Drapaki i budki — sznurek i wykładzina zatrzymują sierść. Odkurz dokładnie, a jeśli lekarz uzna to za potrzebne, wymień je po leczeniu.
• Łóżka, koce i poduszki domowników — wypierz pościel, na której spał kot.
• Kuwety, miski i zabawki innych zwierząt w domu — umyj i nie mieszaj ich z rzeczami chorego kota.
• Odkurzacz — po sprzątaniu wymień worek albo umyj pojemnik, a filtr wyczyść zgodnie z instrukcją.

Do sprzątania podłóg i twardych powierzchni użyj środka, który lekarz weterynarii wskaże jako skuteczny na grzyby. Zwykły płyn do podłóg usuwa brud, ale nie wszystkie zarodniki.

Jak wygląda leczenie grzybicy u kota?

Sposób leczenia ustala lekarz weterynarii. Często łączy leczenie miejscowe z ogólnym, a u kotów długowłosych może zalecić skrócenie sierści. Kąpiel w zaleconym środku to dla wielu kotów wyzwanie — jak ją przeprowadzić, opisuje poradnik kąpiel kota.

• Leczenie trwa zwykle tygodnie, a w domach z kilkoma kotami — nierzadko dłużej.
• Kończy je ujemne badanie kontrolne, nie zniknięcie placków. Sierść odrasta wcześniej, niż grzyb znika.
• Szczotki i grzebienie tylko dla chorego kota. Po leczeniu najlepiej je wymienić — nowe znajdziesz w dziale szczotki do czesania kota.
• Po każdej wizycie umyj transporter i wypierz kocyk, na którym kot jechał.

Nowy kot w domu — jak nie przynieść grzybicy

Kociak z hodowli, fundacji albo ze schroniska może mieć grzybicę bez objawów. Zanim pozna resztę domu i inne zwierzęta, niech mieszka w jednym pokoju i pojedzie do lekarza na przegląd skóry. Jak urządzić pierwsze tygodnie, opisują poradniki kocię w nowym domu i drugi kot w domu. Na wizytę zabierz go w czystym transporterze dla kota, którego nie używa inny kot.

Co przyda się w czasie izolacji?

• Trixie Kuweta dla kota Carlo z ramką — prosta, gładka kuweta, którą łatwo umyć. Dla kogo: jako druga kuweta do pokoju izolacji. Na co uważać: myj ją często i nie przenoś do reszty mieszkania przed końcem leczenia.
• Trixie Koc Mimi dla kota — miękki koc do częstego prania. Dla kogo: na posłanie w pokoju izolacji, najlepiej dwa na zmianę. Na co uważać: pierz osobno od rzeczy domowników. Inne modele w dziale koce i maty dla kotów.
• Trixie Transporter Capri 1 — plastikowy, łatwy do umycia. Dla kogo: na wizyty kontrolne chorego kota. Na co uważać: po każdej wizycie umyj go i wyłóż świeżym kocykiem.

Co zapamiętać

• Grzybica u kota to łyse, łuszczące się placki — ale kot może też zarażać bez objawów.
• Przechodzi na ludzi i psy: mycie rąk, rękawiczki, kot poza łóżkiem.
• Chory kot mieszka na czas leczenia w jednym pokoju, z własną kuwetą i kocem do prania.
• Leczenie kończy ujemne badanie kontrolne, nie odrośnięta sierść.

Następny krok: umów wizytę u lekarza weterynarii i przygotuj pokój, w którym kot spędzi czas leczenia.