Kot orientalny — charakter, umaszczenia, pielęgnacja i różnice z syjamem

Kot orientalny to „syjam w innym ubraniu”: ta sama smukła budowa, klinowata głowa i towarzyski charakter co u rasy kot syjamski, ale zamiast jasnego ciała z ciemnymi końcówkami — dowolne umaszczenie i zwykle zielone oczy.

Kot orientalny — rasa w skrócie

Uznanie	FIFe (kategoria kotów syjamskich i orientalnych; odmiana krótkowłosa i długowłosa), WCF i inne organizacje felinologiczne
Pochodzenie	Wielka Brytania i USA, XX wiek — z krzyżówek kotów syjamskich z innymi kotami
Masa (orientacyjnie)	kocury ok. 4–6 kg, kotki ok. 2,5–4,5 kg
Długość życia (orientacyjnie)	zwykle 12–15 lat, często dłużej
Sierść i pielęgnacja	niska — krótka i przylegająca (odmiana długowłosa — półdługa, jedwabista, bez gęstego podszerstka); czesanie raz w tygodniu
Aktywność	wysoka — codzienna zabawa, wspinaczka i zabawki, przy których trzeba pomyśleć
Na pierwszego kota?	raczej tak — łatwy w pielęgnacji, ale potrzebuje dużo uwagi i towarzystwa
Zostaje sam na dzień pracy?	raczej nie — bardzo związany z ludźmi — przy pracy poza domem lepiej z drugim kotem
Do domu z dziećmi?	tak — lubi zabawę i ruch w domu, jeśli dzieci nie traktują go jak zabawki

Jak wygląda kot orientalny? Umaszczenia i odmiany

Kot orientalny to bardzo smukły, długi kot o klinowatej głowie, ogromnych uszach, migdałowych oczach i krótkiej, lśniącej sierści. Budową nie różni się od kota syjamskiego — obie rasy mają ten sam wzorzec sylwetki i należą do tej samej kategorii w organizacjach felinologicznych. Różnicę widać w kolorach.

	Kot orientalny	Kot syjamski
Umaszczenie	jednolite (czarne, czekoladowe, niebieskie, białe…), pręgowane, cętkowane, szylkretowe, srebrne	tylko pointy: jasny tułów, ciemne uszy, maska, łapy i ogon
Oczy	zwykle zielone; kot biały może mieć niebieskie	zawsze niebieskie
Sierść	krótka albo — w odmianie długowłosej — półdługa	krótka
Budowa i charakter	takie same	takie same

Rasa powstała w XX wieku, gdy hodowcy krzyżowali syjamy z innymi kotami, żeby uzyskać syjamską sylwetkę w pełnych kolorach. Dziś kot orientalny występuje w dwóch odmianach: krótkowłosej (częstszej) i długowłosej, z półdługą, jedwabistą sierścią i puszystym ogonem, ale bez gęstego podszerstka.

Kot orientalny — charakter i dla kogo (a dla kogo nie)

Kot orientalny jest bardzo towarzyski, ciekawski i aktywny — często nazywa się go „kotem-psem”. Chodzi za opiekunem, wita go w drzwiach, chętnie aportuje i uczy się prostych sztuczek. Lubi rozmawiać, choć wiele kotów tej rasy ma nieco łagodniejszy głos niż syjam. Potrzebuje kontaktu z ludźmi bardziej niż przeciętny kot i źle znosi, gdy jest pomijany.

To cechy typowe dla rasy, a nie gwarancja: o charakterze konkretnego kota decydują też rodzice, warunki w hodowli i pierwsze tygodnie w nowym domu.

Dla kogo to dobry wybór: dla osób, które dużo czasu spędzają w domu, lubią aktywnego, zaangażowanego kota i nie przeszkadza im, że zwierzę uczestniczy w każdej czynności — od gotowania po pracę przy komputerze.

Dla kogo nie: dla osób szukających niezależnego, spokojnego kota i dla domów, w których kot zostaje sam na większość dnia. Samotny kot orientalny nudzi się, głośno woła i może zacząć niszczyć. Rozwiązaniem bywa drugi kot o podobnym temperamencie — jak przedstawić koty, opisuje drugi kot w domu.

Pielęgnacja kota orientalnego: sierść, zęby, pazury

Sierść kota orientalnego wymaga niewiele: wystarczy przeczesanie raz w tygodniu. Krótką sierść przeczesz miękką szczotką z naturalnego włosia, np. Trixie szczotka z włosia naturalnego, która zbiera luźne włosy i nabłyszcza okrywę. Odmianę długowłosą raz w tygodniu przeczesz też grzebieniem — bez gęstego podszerstka rzadko się kołtuni. Narzędzia znajdziesz w dziale szczotka do czesania kota, a technikę w poradniku jak szczotkować kota.

• Zęby: u kotów z linii syjamskiej kamień i zapalenie dziąseł pojawiają się często — przyzwyczajaj kociaka do oglądania pyszczka i szczotkowania zębów (jak dbać o zęby kota).
• Uszy: są bardzo duże i zbierają kurz; oglądaj je przy czesaniu, a czyść tylko widoczną część małżowiny.
• Pazury skracaj, gdy zaczynają zaczepiać o tkaniny — aktywny kot z drapakiem ściera je w dużej mierze sam.

Czym karmić kota orientalnego?

Kot orientalny jest szczupły z natury i dużo się rusza, więc zwykle nie ma problemu z wagą — dopóki jest młody i aktywny. Wybieraj karmę z wyraźnym udziałem mięsa, a porcję licz według masy i aktywności kota (ile karmy dla kota). Suchą karmę dla kota łącz z karmą mokrą, która dostarcza wody.

U tak smukłego kota łatwo przeoczyć zarówno nadwagę, jak i chudnięcie, dlatego co kilka tygodni sprawdzaj kondycję dłonią: żebra mają być wyczuwalne pod cienką warstwą tłuszczu, ale nie widoczne. Kocię je karmę dla kociąt — kiedy przejść na karmę dla dorosłych, opisuje karma dla kociąt.

Zabawa i mieszkanie dla kota orientalnego

Kot orientalny potrzebuje dużo ruchu, wysokości i zadań dla głowy. Najlepiej sprawdza się mieszkanie urządzone „w pionie”: półki i stopnie na ścianie, np. Trixie zestaw ścienny dla kota, oraz drapak dla kota przy oknie. Jak zaplanować przestrzeń kota niewychodzącego, opisuje kot domowy czy wychodzący.

• Zabawki na myślenie: tor z piłką, np. Catit Senses 2.0 Play Circuit, i kula, z której kot wytacza smakołyki, np. Catit kula na smakołyki, zajmują go, gdy jesteś zajęty.
• Wspólna zabawa: 2–3 krótkie sesje dziennie z wędką lub aportem — więcej pomysłów w poradniku zabawki dla kota.
• Ciepło: cienka sierść bez podszerstka słabo chroni przed chłodem, więc kot orientalny szuka ciepła na kaloryferze i pod kocem. Zamknięte legowisko dla kota, które zatrzymuje ciepło, np. Trixie legowisko zamknięte Cat, postaw z dala od przeciągów.

Zdrowie kota orientalnego — na co uważać

Kot orientalny ma wspólną pulę genów z kotem syjamskim, dlatego dzieli z nim większość predyspozycji:

• Choroby zębów i dziąseł — kamień nazębny i zapalenie dziąseł; regularne przeglądy jamy ustnej pozwalają wychwycić je wcześnie.
• Postępujący zanik siatkówki (PRA) — dziedziczna choroba oczu prowadząca stopniowo do utraty wzroku; jedną z jej postaci wykrywa test DNA rodziców.
• Amyloidoza — odkładanie się nieprawidłowego białka w narządach, w tej linii ras głównie w wątrobie; objawia się zwykle osłabieniem, utratą apetytu i chudnięciem.
• Choroby dróg oddechowych — u kotów z linii syjamskiej opisuje się częściej astmę; kaszel i świszczący oddech to sygnał do wizyty (astma u kota).

Wrażliwy, towarzyski kot reaguje też na stres i samotność — zmiana zachowania, apetytu albo nadmierne wylizywanie sierści to powód, żeby przyjrzeć się jego dniu i porozmawiać z lekarzem weterynarii.

Jak kupić albo adoptować kota orientalnego odpowiedzialnie

Kociaka rasowego szukaj w hodowli zarejestrowanej w organizacji felinologicznej, która wydaje rodowody — w Polsce działają kluby zrzeszone m.in. w FIFe (np. Felis Polonia) i w WCF. Rodowód to dowód pochodzenia i warunek, żeby hodowla mogła pokazać wyniki badań kotów rodzicielskich. Przed rezerwacją poproś o wyniki badań rodziców — w tej rasie najważniejsze są: test DNA w kierunku postępującego zaniku siatkówki (PRA), ogólne badanie zdrowia z oceną jamy ustnej.

Kot „w typie rasy”, bez rodowodu, z ogłoszenia to najczęściej zwierzę z przypadkowego krycia, bez badań rodziców. Rodowód nie jest „papierem dla wystawców” — to jedyny dowód, że za kociakiem stoi kontrolowana hodowla.

1. Zapytaj o odmianę i umaszczenie. Hodowle prowadzą zwykle wybrane kolory i odmianę krótko- albo długowłosą — opisz, jakiego kota szukasz, zanim zarezerwujesz kociaka.
2. Poznaj charakter rodziców. U tak towarzyskiej rasy temperament matki i warunki w hodowli wiele mówią o kociaku.
3. Nie odbieraj kociaka za wcześnie. Rasowe kocięta zwykle zostają w hodowli do ukończenia około 12–13 tygodni, kiedy są zaszczepione i nauczone korzystania z kuwety.
4. Przygotuj dom. Pierwsze dni kociaka opisuje opieka nad kociakiem w nowym domu.

Cena kociaka zależy od hodowli, linii i przeznaczenia (kot do domu czy do dalszej hodowli), dlatego jej nie podajemy. Podejrzanie tani „rasowy” kociak to sygnał ostrzegawczy, nie okazja. Koty rasowe trafiają też do fundacji i domów tymczasowych — zwykle dorosłe, oddane z powodu alergii, przeprowadzki albo zakończenia hodowli. U dorosłego kota znasz już charakter i stan zdrowia. Jak pomóc mu się zaaklimatyzować, opisuje poradnik o kocie ze schroniska.

Rasy podobne do kota orientalnego

• Kot syjamski — rasa siostrzana: ta sama budowa i charakter, ale tylko umaszczenie z ciemnymi pointami i zawsze niebieskie oczy.
• Kot abisyński — też smukły, aktywny i ciekawski, ale o mniej skrajnej sylwetce, cichszy i w ciepłym, cętkowanym umaszczeniu.
• Kot rosyjski niebieski — smukły i zielonooki jak orientalny niebieski, ale spokojniejszy, cichy i bardziej powściągliwy wobec obcych.

Kot orientalny — co zapamiętać

• Kot orientalny to syjamska budowa i charakter w pełnych kolorach — zwykle z zielonymi oczami.
• Jest bardzo towarzyski i aktywny; długą samotność znosi źle.
• Sierść wymaga przeczesania raz w tygodniu, ważniejsze są zęby i ciepłe miejsce do spania.
• Potrzebuje wysokości, zabawek na myślenie i codziennej wspólnej zabawy.
• Kupując kociaka, pytaj o test DNA w kierunku zaniku siatkówki u rodziców.

Następny krok: zanim kociak przyjedzie, zaplanuj mu ścianę do wspinaczki i ciepłe legowisko — a jeśli większość dnia nie ma Cię w domu, rozważ od razu dwa koty.