Nadczynność tarczycy u kota - objawy u starszego kota i leczenie

Co to jest nadczynność tarczycy u kota?

Nadczynność tarczycy u kota to choroba, w której tarczyca wytwarza za dużo hormonów i przyspiesza przemianę materii całego organizmu. Kot spala więcej, niż zjada, a serce, nerki i układ krążenia pracują na zwiększonych obrotach. To najczęstsza choroba hormonalna starszych kotów - zwykle dotyczy kotów po 10. roku życia, rzadko młodszych niż 8 lat.

Najczęściej stoi za nią łagodny rozrost tkanki tarczycy, który sam produkuje hormony. Zmiana złośliwa zdarza się rzadko. U psa częściej spotyka się chorobę odwrotną - opisuje ją tekst niedoczynność tarczycy u psa.

Które koty chorują najczęściej?

Nadczynność tarczycy dotyczy przede wszystkim kotów starszych - ryzyko rośnie z każdym rokiem po 10. urodzinach. Chorują koty rasowe i nierasowe, kotki i kocury. Przyczyny rozrostu tarczycy nie są do końca poznane; badacze biorą pod uwagę m.in. składniki diety i substancje z otoczenia, ale żadnego z nich nie da się dziś wskazać jako pewnego winowajcy. Dlatego najlepszą ochroną nie jest dieta „na tarczycę”, tylko wczesne wykrycie: ważenie kota seniora i badanie krwi przy wizycie kontrolnej.

Nadczynność tarczycy u kota - objawy

Choroba rozwija się powoli, przez miesiące, a pierwsze objawy łatwo wziąć za „żwawą starość”:

• chudnięcie mimo wilczego apetytu - kot domaga się jedzenia, wyjada innym kotom, a waga spada,
• wzmożone pragnienie i więcej moczu - jak to zmierzyć, opisuje poradnik ile pije kot,
• niepokój i nadpobudliwość - kot krąży, trudno mu się uspokoić, głośno miauczy, zwłaszcza w nocy,
• wymioty i biegunka albo obfite, luźniejsze stolce; częste wymioty u starszego kota zawsze warto pokazać lekarzowi - więcej w tekście wymioty u kota,
• szybkie bicie serca i szybszy oddech, czasem zadyszka po krótkiej zabawie,
• zaniedbana sierść - zmierzwiona, przetłuszczona albo z placami, gdy kot myje się za dużo lub za mało.

U części kotów obraz jest odwrotny: kot jest osowiały, słabo je i chudnie. Dlatego każdy starszy kot, który traci wagę, potrzebuje badania krwi - niezależnie od tego, czy je dużo, czy mało. Najprostszy domowy pomiar: zważ się sam, potem z kotem na rękach i zapisz różnicę raz w miesiącu.

Kot miauczy w nocy i chudnie - tarczyca czy starość?

Głośne nocne wołanie, krążenie po mieszkaniu i budzenie domowników opiekunowie często tłumaczą starością albo demencją. U kota seniora pierwszym krokiem jest jednak badanie - nadczynność tarczycy daje dokładnie taki obraz i dobrze się ją leczy. Dopiero gdy lekarz ją wykluczy, warto myśleć o zmianach w mózgu, które opisuje tekst demencja u psa i kota. Jak przestawić kota na rytm domu, gdy przyczyny zdrowotne są już wykluczone, opisuje poradnik kot miauczy w nocy.

Podobne objawy daje też cukrzyca u kota (pragnienie, chudnięcie) i choroba nerek u kota - a u starszego kota choroby te potrafią występować razem.

Dlaczego nieleczona nadczynność tarczycy jest groźna?

Nadmiar hormonów przez miesiące obciąża cały organizm:

Narząd	Co się dzieje	Na co zwrócić uwagę
Serce	przyspiesza, z czasem przerasta jego ściana	zadyszka, szybki oddech w spoczynku, nagły niedowład tylnych łap
Ciśnienie krwi	rośnie i uszkadza drobne naczynia	nagłe pogorszenie wzroku, rozszerzone źrenice, kot obija się o meble
Nerki	pracują na zwiększonych obrotach, co bywa maską ich choroby	lekarz kontroluje nerki przed leczeniem i po jego rozpoczęciu
Mięśnie	zanikają mimo jedzenia	słabsze skoki, wystający grzbiet i łopatki

Przyspieszony oddech u kota bywa pierwszym sygnałem kłopotów z sercem. Kiedy to stan nagły, opisuje tekst kot oddycha pyskiem.

Kiedy z kotem jechać do lekarza od razu?

Kot długo ukrywa ból i chorobę. Gdy objawy są już widoczne, choroba zwykle trwa od jakiegoś czasu - dlatego u kota nie czeka się „do jutra”, czy przejdzie. Jedź do lecznicy od razu, gdy:

• oddychanie z otwartym pyskiem albo z wysiłkiem brzucha - u kota to zawsze stan nagły,
• nagły niedowład tylnych łap, łapy zimne, kot krzyczy z bólu,
• kot nagle przestał widzieć - obija się o meble, ma szeroko rozszerzone źrenice,
• kot nie je od ponad doby (u kota otyłego już po krótszym czasie) albo wymiotuje wielokrotnie.

Wizytę w ciągu kilku dni umów, gdy starszy kot chudnie, pije więcej, ma wilczy apetyt albo stał się niespokojny i głośny. W stanie nagłym zadzwoń do lecznicy już z drogi - powiedz, co się stało i kiedy będziesz. Lekarz przygotuje się, zanim wejdziesz.

Jak lekarz rozpoznaje i leczy nadczynność tarczycy u kota?

Na wizytę zabierz zapis wagi z ostatnich miesięcy, opis apetytu i picia oraz nagranie kota, który miauczy w nocy albo szybko oddycha w spoczynku - w gabinecie zestresowany kot zachowuje się inaczej niż w domu. Zapisz też, jak często wymiotuje i jak wygląda jego stolec.

Rozpoznanie opiera się na badaniu krwi z poziomem hormonu tarczycy. Lekarz bada też szyję - powiększoną tarczycę często da się wyczuć palcami - i zwykle od razu sprawdza nerki, ciśnienie krwi i serce, bo od nich zależy wybór leczenia.

Sposobów leczenia jest kilka, a lekarz dobiera je do kota, jego wieku i chorób towarzyszących:

• leki podawane codziennie - zwykle do końca życia, z regularną kontrolą krwi,
• dieta z bardzo małą ilością jodu - działa tylko wtedy, gdy kot nie je absolutnie nic innego, także przysmaków i zdobyczy,
• leczenie jodem promieniotwórczym - jednorazowy zabieg w wyspecjalizowanym ośrodku, po którym kot zwykle nie potrzebuje dalszego leczenia tarczycy,
• zabieg chirurgiczny - usunięcie zmienionej tarczycy.

Po rozpoczęciu leczenia lekarz kontroluje nie tylko hormony, ale i nerki - wyrównanie tarczycy potrafi odsłonić chorobę nerek, którą wcześniej maskowała. Dlatego kontrole w pierwszych tygodniach są tak ważne.

Życie z kotem z nadczynnością tarczycy

Dobrze leczony kot zwykle szybko odzyskuje wagę i spokój i może żyć z chorobą latami. Codzienność zależy od wybranego leczenia:

• Leki codziennie, o stałych porach. Jeśli kot nie chce przyjmować tabletek, sprawdzone sposoby opisuje poradnik jak podać tabletkę kotu. Przydaje się aplikator do tabletek Barry King, który wsuwa tabletkę głęboko, bez wkładania palców do pyszczka; więcej pomocy znajdziesz w dziale pomoc przy podawaniu tabletek kotu.
• Dieta tylko z zalecenia lekarza. Dieta z ograniczonym jodem wymaga pełnej konsekwencji - w domu z kilkoma kotami trudno ją utrzymać. Dlaczego karm weterynaryjnych nie dobiera się samodzielnie, wyjaśnia tekst karma weterynaryjna dla kota.
• Ważenie raz w miesiącu i zeszyt obserwacji. Zapisuj wagę, apetyt, picie i wymioty - lekarz na tej podstawie ocenia, czy leczenie działa.
• Kontrole według planu lekarza. Szczególnie w pierwszych tygodniach leczenia. Co jeszcze kontrolować u starszego kota, opisuje poradnik jak dbać o kota seniora.

Kot w trakcie leczenia przez pierwsze tygodnie wciąż bywa bardzo głodny. Nie dokładaj mu porcji na własną rękę i nie zostawiaj jedzenia innych kotów w zasięgiem jego pyszczka - karm koty osobno, w różnych pokojach. Apetyt zwykle uspokaja się razem z poziomem hormonów, a waga wraca stopniowo.

Nadczynność tarczycy u kota - co zapamiętać

• To najczęstsza choroba hormonalna kotów po 10. roku życia.
• Typowy obraz: kot chudnie mimo wilczego apetytu, pije więcej, jest niespokojny i głośny w nocy.
• Nieleczona obciąża serce, ciśnienie i nerki - oddech z otwartym pyskiem, niedowład łap i nagła ślepota to wyjazd od razu.
• Rozpoznanie daje badanie krwi; sposobów leczenia jest kilka i wybiera je lekarz.
• Żadnego jodu, alg ani suplementów „na tarczycę” na własną rękę.

Następny krok: jeśli Twój starszy kot chudnie albo stał się niespokojny, zważ go, zmierz przez kilka dni, ile pije, i umów wizytę z prośbą o badanie krwi z hormonem tarczycy.