Przepuklina u psa — pępkowa, pachwinowa i kiedy potrzebny zabieg

Co to jest przepuklina u psa?

Przepuklina u psa to przemieszczenie się fragmentu tłuszczu, jelita albo innego narządu przez otwór lub osłabione miejsce w ścianie brzucha. Z zewnątrz zwykle widać ją jako miękki guzek pod skórą, który bywa większy, gdy pies stoi, kaszle albo się napina, a mniejszy, gdy leży. Przepukliny mogą być wrodzone — wtedy zauważa się je już u szczeniąt — albo nabyte, np. po urazie.

Nie każdy guzek na brzuchu to przepuklina: podobnie wyglądają tłuszczaki, ropnie czy powiększone węzły chłonne. Co to jest, ocenia lekarz weterynarii — czasem wystarczy mu delikatne obmacanie brzucha, czasem potrzebne jest USG.

Przepuklina pępkowa u szczeniaka

To najczęstsza przepuklina u psów. Wygląda jak niewielki, miękki guzek na środku brzucha, w miejscu pępka. Powstaje, gdy po porodzie pierścień pępkowy w ścianie brzucha nie zamknie się do końca. Częściej występuje w niektórych liniach hodowlanych, dlatego uważa się, że ma podłoże dziedziczne.

Mała przepuklina pępkowa, w której jest tylko trochę tłuszczu, bywa niegroźna, a u części szczeniąt zmniejsza się w pierwszych miesiącach życia. Większa albo taka, w której może znaleźć się jelito, wymaga zabiegu. Lekarz często proponuje zamknięcie małej przepukliny przy okazji kastracji lub sterylizacji — to jedno znieczulenie zamiast dwóch.

Odbierając szczeniaka, obejrzyj jego brzuch i zapytaj hodowcę, czy przepuklinę zauważono. Pokaż ją na pierwszej wizycie — jak się do niej przygotować, opisuje poradnik pierwsza wizyta u weterynarza, a o pozostałych przygotowaniach przypomina wyprawka dla szczeniaka.

Jakie są inne rodzaje przepuklin u psa?

Rodzaj	Gdzie i u kogo	Na co uważać
Pachwinowa	guzek w pachwinie, z jednej lub obu stron; częściej u suk	może zawierać jelito albo macicę — u suki w ciąży lub w cieczce szybko się powiększa
Kroczowa	guzek z boku odbytu; zwykle u starszych, niekastrowanych samców	parcie na kał, zaparcia, kłopot z oddaniem moczu
Przeponowa	niewidoczna z zewnątrz; narządy brzucha przechodzą do klatki piersiowej, najczęściej po potrąceniu lub upadku	duszność, szybki oddech, męczliwość — także kilka dni po wypadku

Przepuklina pachwinowa i kroczowa zwykle wymagają zabiegu, a o jego terminie decyduje lekarz. Jeśli pies z guzkiem przy odbycie ma problem z wypróżnianiem, przeczytaj też poradnik zatwardzenie u psa; o tym, co obserwować u suki w ciąży, piszemy w poradniku ciąża u psa.

Skąd przepuklina u dorosłego psa?

U dorosłych psów przepuklina rzadziej jest wrodzona, a częściej pojawia się, gdy ściana brzucha zostanie osłabiona albo przerwana. Najczęstsze sytuacje to:

• uraz — potrącenie przez samochód, upadek, pogryzienie przez innego psa; przepuklina może ujawnić się dopiero po kilku dniach,
• długotrwałe parcie — przewlekłe zaparcia albo kłopoty z oddawaniem moczu, które obciążają mięśnie krocza,
• osłabienie mięśni z wiekiem, zwłaszcza u starszych, niekastrowanych samców,
• blizna po wcześniejszej operacji — guzek w miejscu cięcia to powód, żeby od razu skontaktować się z lecznicą, która operowała psa.

Psa po wypadku warto pokazać lekarzowi nawet wtedy, gdy na pierwszy rzut oka nic mu nie jest.

Uwięźnięcie przepukliny — kiedy jechać natychmiast?

Najgroźniejsze powikłanie to uwięźnięcie: zawartość przepukliny zostaje zaciśnięta w otworze i przestaje być ukrwiona. To stan nagły, w którym liczą się godziny. Jedź do lecznicy od razu, gdy:

• guzek nagle się powiększył, stał się twardy, gorący, zaczerwieniony lub siny,
• pies piszczy przy dotyku brzucha albo chodzi zgarbiony,
• pies wymiotuje, nie oddaje kału, nie chce jeść albo jest apatyczny,
• pies ma trudności z oddychaniem — zwłaszcza po wypadku.

Jak wygląda opieka po zabiegu przepukliny?

Po zabiegu najważniejsze jest, żeby pies nie wylizywał rany i przez kilka dni się nie forsował. Szczegółowe zalecenia ustala lekarz, a w domu przydają się:

• ochrona rany — klasyczny kołnierz, np. Trixie Plastikowy kołnierz ochronny zapinany na rzep, albo ubranko pooperacyjne, np. Trixie Płaszczyk medyczny dla psów, które przy ranie na brzuchu bywa wygodniejsze. Wybór w działach kołnierze weterynaryjne i rehabilitacja i rekonwalescencja; jak dobrać kołnierz, podpowiada poradnik kołnierz ochronny po zabiegu,
• spokojne miejsce na podłodze — niskie legowisko dla psa, np. Trixie Legowisko ortopedyczne Lino, żeby pies nie wskakiwał na kanapę,
• krótkie spacery na smyczy — bez biegania, skoków i zabaw z innymi psami, dopóki lekarz nie pozwoli.

Codzienne oglądanie rany, pierwszą dobę po narkozie i to, co powinno zaniepokoić, opisuje szczegółowo poradnik opieka po kastracji i sterylizacji — zasady są te same.

Przepuklina u psa — co zapamiętać

• Przepuklina to miękki guzek, przez który tłuszcz albo narząd wydostaje się poza ścianę brzucha.
• U szczeniąt najczęstsza jest pępkowa — małą lekarz często zamyka przy kastracji lub sterylizacji.
• Pachwinowa i kroczowa zwykle wymagają zabiegu; przeponowa po wypadku daje duszność.
• Twardy, bolesny, siny guzek, wymioty, brak kału = uwięźnięcie, jedziesz natychmiast.

Następny krok: jeśli widzisz guzek na brzuchu psa, zrób mu zdjęcie, gdy pies stoi i gdy leży, i pokaż je lekarzowi na najbliższej wizycie. Gdy guzek się zmienia albo pies źle się czuje — nie czekaj na termin.