Strzyżenie konia: rodzaje strzyżenia i derka po strzyżeniu

Strzyżenie konia to zdjęcie maszynką części zimowej sierści u konia, który zimą regularnie pracuje i mocno się poci. Ostrzyżony koń szybciej schnie po jeździe i rzadziej stoi mokry w chłodnej stajni. Strzyże się zwykle jesienią, gdy wyrośnie zimowa okrywa, a od strzyżenia do wiosny koń nosi derkę dobraną do tego, ile sierści zdjęto. Koń, który zimą pracuje lekko albo wcale, zwykle strzyżenia nie potrzebuje.

Strzyżenie to jeden z elementów zimowej opieki; pozostałe opisuje kompletny poradnik opieki nad koniem.

Czy koń potrzebuje strzyżenia?

Zimowa sierść jest dla konia najlepszą ochroną przed chłodem: stroszy się, zatrzymuje ciepłe powietrze, a razem z łojem odprowadza deszcz. Problem zaczyna się, gdy koń w tej okrywie ciężko pracuje. Poci się wtedy obficie, a gęsta sierść schnie godzinami, więc koń stoi mokry, wychładza się i traci kondycję.

Koń	Czy strzyc?	Dlaczego
regularna praca zimą, mocno się poci	zwykle tak, częściowo albo w całości	szybciej schnie po jeździe
lekka rekreacja, spacery w terenie	zwykle nie albo tylko szyja i pierś	mało się poci, sierść wystarcza
koń na pastwisku przez całą zimę, bez pracy	nie	sierść chroni go przed deszczem i zimnem
koń, który nie linieje i ma długą sierść przez cały rok	decyzja z lekarzem	brak linienia bywa objawem choroby; najpierw badanie

Decyzja o strzyżeniu to także decyzja o derkach na całą zimę. Ostrzyżony koń nie może stać bez derki w deszczu i mrozie, więc strzyżenie ma sens tylko wtedy, gdy ktoś codziennie zakłada, zmienia i sprawdza derki.

Rodzaje strzyżenia konia

Rodzaj strzyżenia dobiera się do tego, jak dużo koń pracuje i gdzie się poci. Im więcej sierści zdejmiesz, tym szybciej koń schnie, ale tym cieplejszej derki potrzebuje.

Rodzaj	Co się strzyże	Dla jakiego konia
szyja i pierś	spód szyi i pierś	lekka praca, koń poci się głównie na szyi
irlandzkie	spód szyi, pierś i część brzucha, poniżej linii skośnej biegnącej przez szyję i bok	lekka i średnia praca, koń na padoku w derce
trace (niskie albo wysokie)	spód szyi, pierś i dolna część tułowia; wysokie sięga wyżej na boki	średnia praca, popularne u koni rekreacyjnych
kocykowe	szyja i głowa, zostaje „kocyk” sierści na grzbiecie i zadzie oraz nogi	regularna praca, koń wrażliwy na zimno w okolicy grzbietu
myśliwskie	całe ciało, zostają nogi i miejsce pod siodłem	ciężka praca, koń sportowy
pełne	całe ciało, łącznie z nogami	intensywny trening, koń w ciepłej stajni z pełnym zestawem derek

Nazwy bywają różne w różnych stajniach, dlatego ustalając strzyżenie z osobą, która je wykona, pokaż na koniu, gdzie ma przebiegać granica.

Kiedy strzyc konia?

• Pierwsze strzyżenie jesienią: zwykle wtedy, gdy zimowa sierść już wyrosła, orientacyjnie od października do listopada.
• Powtórka, gdy sierść odrośnie: u konia, który pracuje przez całą zimę, sierść odrasta po kilku tygodniach i wtedy strzyżenie się powtarza.
• Ostatnie strzyżenie w środku zimy: wiele stajni kończy strzyżenie orientacyjnie w styczniu, żeby nie przeszkadzać w wyrastaniu letniej sierści.
• Nie „na zapas” wiosną: koń linieje sam; wiosenne strzyżenie bez potrzeby nic nie daje.

Jak ostrzyc konia: krok po kroku

Pierwsze strzyżenie najlepiej zrobić razem z kimś doświadczonym. Koń musi stać spokojnie, a maszynka pracuje blisko wrażliwych miejsc.

1. Przyzwyczaj konia do maszynki Kilka dni wcześniej włącz ją obok konia, potem dotknij nią wyłączoną szyi i łopatki. Nagradzaj spokojne stanie.
2. Wyczyść i osusz konia Brudna, mokra albo zakurzona sierść tępi ostrza i szarpie włos. Strzyże się konia czystego i suchego.
3. Przygotuj maszynkę Maszynka do koni, ostre ostrza, naoliwione według instrukcji producenta. Maszynkę sieciową podłącz tak, żeby kabel nie leżał pod kopytami, na suchej posadzce.
4. Zaznacz linie Granice strzyżenia zaznacz kredą albo taśmą, symetrycznie po obu stronach.
5. Strzyż pod włos, długimi pasami Prowadź maszynkę płasko, pod kierunek wzrostu włosa, zaczynając od łopatki i szyi, gdzie koń zwykle najlepiej to znosi.
6. Rób przerwy Co kilka minut sprawdź dłonią, czy ostrza się nie nagrzały, wyczyść je z sierści i naoliw.
7. Wrażliwe miejsca na koniec, z pomocnikiem Głowa, łokcie, pachwiny i okolice pod ogonem wymagają drugiej osoby, która trzyma konia i napina skórę. Włosów czuciowych wokół pyska i oczu ani włosia wewnątrz uszu nie przycina się.
8. Od razu derka Ostrzyżony koń dostaje derkę zaraz po skończeniu, nawet w pogodny dzień.

Bezpieczeństwo przy strzyżeniu konia

• Miejsce: jasny, suchy korytarz albo myjka bez wody na posadzce, z dala od innych koni, które mogą się płoszyć.
• Uwiązanie: koń uwiązany bezpiecznym węzłem do sznurka, który pęknie przy szarpnięciu, albo trzymany przez pomocnika na uwiązie.
• Twoja pozycja: stój z boku konia, przy łopatce albo udzie, nigdy bezpośrednio za zadem; przy nogach nie klękaj, tylko kucaj, żeby móc szybko się odsunąć.
• Prąd: przy maszynce sieciowej sprawdź kabel przed każdym użyciem; uszkodzony kabel albo mokra posadzka to ryzyko porażenia dla konia i człowieka.
• Czas: pierwsze strzyżenie rozłóż nawet na dwa dni; zmęczony, zniecierpliwiony koń zaczyna się wiercić, a krzywą linię i tak trzeba potem poprawiać.

Strzyżenie można zrobić samemu albo zamówić u osoby, która strzyże konie w okolicznych stajniach. Własna maszynka opłaca się, gdy koń jest strzyżony kilka razy w sezonie; przy jednym strzyżeniu w roku często taniej i bezpieczniej jest skorzystać z usługi.

Derka po strzyżeniu: jaka i na jak długo?

Od strzyżenia do wiosny derka zastępuje koniowi zimową sierść. Im więcej sierści zdjęto, tym cieplejszej derki potrzebuje: przy strzyżeniu tylko szyi i spodu brzucha często wystarcza derka lekka, a koń ostrzyżony prawie w całości potrzebuje zwykle derki średniej lub ciężkiej, a w mróz także derki stajennej w boksie.

• Derka na zad: do jazdy w chłodny dzień, zdejmowana po rozgrzewce.
• Derka polarowa: po pracy, żeby spocony koń wysechł bez wychłodzenia.
• Padokowa nieprzemakalna: na wybieg, zawsze na suchego konia.

Rodzaje derek, gramaturę i sposób mierzenia konia opisuje poradnik derka dla konia. Derki pojawią się w dziale derki dla konia, który kompletujemy.

Opieka nad koniem po strzyżeniu

• Sprawdzaj dłonią pod derką: wsuń dłoń za łopatką: sucho i ciepło to dobrze, wilgotno to za gorąco, zimne uszy i drżenie to za zimno.
• Kontroluj kondycję: pod derką łatwo przeoczyć, że koń chudnie; jak oceniać ją dłonią, opisuje kondycja konia.
• Oglądaj skórę: otarcia od derki na łopatkach, kłębie i piersi, drobne skaleczenia po maszynce, łuszczenie. Rany, które się sączą albo nie goją, ocenia lekarz.
• Czyść inaczej: krótka sierść nie potrzebuje twardego iglaka; wystarczy miękka szczotka i ściereczka. Kolejność czyszczenia opisuje pielęgnacja konia krok po kroku.
• Grzywa i ogon zostają: strzyżenie tułowia ich nie dotyczy; jak o nie dbać, opisuje pielęgnacja grzywy i ogona konia.

Koń, który nie linieje: strzyżenie latem

Starszy koń, który nie zrzuca zimowej sierści albo ma ją długą i kręconą przez cały rok, powinien najpierw zostać zbadany przez lekarza weterynarii. Brak linienia bywa objawem choroby, a strzyżenie tylko łagodzi skutek. Gdy lekarz zaleci strzyżenie, takiego konia strzyże się także wiosną i latem, żeby nie przegrzewał się w upale. Więcej o koniu w starszym wieku: koń senior.

Strzyżenie konia: co zapamiętać

• Strzyże się konia, który zimą pracuje i mocno się poci; koń bez pracy zwykle nie potrzebuje strzyżenia.
• Rodzaj strzyżenia dobierasz do pracy konia: od szyi i piersi po strzyżenie pełne.
• Pierwsze strzyżenie jesienią, gdy wyrośnie zimowa sierść; ostatnie orientacyjnie w styczniu.
• Ostrzyżony koń nosi derkę do wiosny, dobraną do tego, ile sierści zdjęto.
• Koń, który nie linieje, najpierw idzie do lekarza, potem ewentualnie pod maszynkę.

Następny krok: zanim umówisz strzyżenie, przejrzyj derki: ostrzyżony koń potrzebuje co najmniej derki padokowej i polarowej, a przy pełnym strzyżeniu także stajennej.