Jak widzi pies — kolory, ciemność i ruch

Czy psy widzą kolory?

Tak — psy widzą kolory, ale mniej niż ludzie. To, że psy widzą tylko w czerni i bieli, to mit. Człowiek ma w siatkówce trzy rodzaje czopków (komórek odpowiedzialnych za barwy), pies — dwa. Dlatego psie widzenie przypomina widzenie człowieka z daltonizmem czerwono-zielonym: pies dobrze odróżnia odcienie niebieskiego i żółtego, a czerwień, pomarańcz i zieleń zlewają mu się w szaro-żółtawe, przygaszone barwy.

Kolor, który widzisz	Jak go widzi pies (orientacyjnie)
Niebieski, fioletowy	Niebieski — wyraźny
Żółty	Żółty — wyraźny
Zielony	Żółtawy lub szarawy
Czerwony	Ciemny, szarobrązowy
Pomarańczowy	Żółtawobrązowy
Turkusowy, niebieskozielony	Szarawy, blady

Kolor ma dla psa mniejsze znaczenie niż jasność, ruch i zapach. Świat psa to przede wszystkim nos — wzrok go uzupełnia.

Kot też ma dwa rodzaje czopków, ale jego wzrok jest jeszcze bardziej nastawiony na półmrok — różnice opisuje tekst jak widzi kot.

Jaki kolor zabawki najlepiej widzi pies?

Najlepiej widoczne na trawie są zabawki niebieskie i żółte. Czerwona albo pomarańczowa piłka, która dla Ciebie świeci na zielonym trawniku, dla psa zlewa się z tłem — pies szuka jej nosem, a nie oczami.

• Do aportowania na trawie wybieraj piłki dla psa w kolorze niebieskim albo żółtym, np. piłki tenisowe Toby's Choice z piszczałką.
• Na śnieg i piasek lepiej sprawdzają się zabawki w ciemniejszym, niebieskim kolorze — jasnożółte zlewają się z jasnym tłem.
• Dyski i aporty z działu frisbee i aporty też wybieraj pod kątem kontrastu z miejscem zabawy.

Pies, który „nie widzi” rzuconej piłki, zwykle nie ma problemu ze wzrokiem — po prostu piłka przestała się ruszać, a jej kolor nie odcina się od tła. Ćwiczenia z szukaniem zabawki nosem to zresztą świetna praca dla psa — więcej w poradniku spacer węchowy.

W domu kolor zabawki ma mniejsze znaczenie niż zapach. Pies najchętniej zajmuje się tym, co pachnie jedzeniem, dlatego zabawka, w której schowasz porcję karmy, łączy pracę oczu i nosa — jak ją wybrać i napełnić, wyjaśnia tekst zabawki na smakołyki dla psa. Dla psa, który słabiej widzi, to jedna z najlepszych zabawek, bo znajduje ją nosem.

Jak pies widzi w ciemności?

Pies widzi w półmroku dużo lepiej niż człowiek. Ma w siatkówce więcej pręcików — komórek wrażliwych na słabe światło — i błonę odblaskową za siatkówką, która „drugi raz” przepuszcza przez nią światło. To przez nią oczy psa świecą na zdjęciach z lampą błyskową.

W zupełnej ciemności pies nie widzi — potrzebuje choć odrobiny światła. Ceną za dobre widzenie po zmroku jest mniejsza ostrość i słabsze rozróżnianie barw.

Ważne na jesienne i zimowe spacery: to, że pies widzi po zmroku, nie znaczy, że kierowca widzi psa. Ciemny pies na nieoświetlonej drodze jest niewidoczny. Pomaga lampka LED z odblaskiem Trixie przypięta do obroży albo świecąca obroża dla psa, np. migająca obroża Trixie USB. Więcej modeli jest w dziale lampki i adresówki dla psa, a jak ubrać psa na spacer po zmroku, opisuje tekst odblaski dla psa.

Do zabawy wieczorem w ogrodzie przyda się zabawka, która świeci po naładowaniu światłem, np. piłka Chuckit Max Glow.

Jak ostro widzi pies?

Gorzej niż człowiek. Szczegół, który człowiek z dobrym wzrokiem rozpozna z kilkudziesięciu metrów, pies rozpozna dopiero z dużo mniejszej odległości — według często cytowanych szacunków orientacyjnie trzy–czterokrotnie bliżej. Dlatego pies na końcu parku często nie rozpoznaje opiekuna, dopóki ten się nie poruszy, nie zawoła albo wiatr nie przyniesie zapachu.

Pies słabo widzi też rzeczy bardzo bliskie — przedmiot tuż przed nosem jest dla niego nieostry. Dlatego przysmak, który upadł psu pod łapy, pies zwykle szuka węchem, a nie wzrokiem, i potrafi go „nie zauważyć”, choć leży kilka centymetrów od pyska. To normalne i nie świadczy o słabym wzroku.

Wzrok psa jest za to dostrojony do ruchu: pies wychwytuje nawet niewielki ruch na dużą odległość, szybciej niż człowiek. Dlatego tak łatwo zauważa biegnącego kota, rower czy rzuconą piłkę, a „gubi” piłkę, która leży nieruchomo. To też powód, dla którego pies lepiej reaguje na wyraźne gesty niż na samą komendę głosową — na naukę sygnałów ręką warto postawić już od początku, o czym więcej w poradniku nauka podstawowych komend.

Jak pies rozpoznaje opiekuna?

Z bliska — także po wyglądzie. W badaniach zachowania psy uczą się twarzy domowników i odróżniają znajomą osobę od obcej, nawet na zdjęciu. Twarz to jednak tylko jedna wskazówka, i to najsłabsza na odległość. Ważniejsze są sylwetka, sposób chodzenia, głos i zapach. Dlatego pies, który z daleka widzi stojącego nieruchomo opiekuna, potrafi na niego zaszczekać, a cieszy się dopiero wtedy, gdy ten się poruszy albo odezwie.

Zmiana wyglądu też potrafi psa zmylić: kaptur, kask rowerowy, duży plecak albo parasol zmieniają sylwetkę, a wiatr wiejący od psa nie przyniesie mu zapachu. To nie jest „niewdzięczność” — pies sprawdza, kto idzie. W praktyce:

• przywołując psa z daleka, ruszaj się — przykucnij albo zrób kilka kroków do tyłu, zamiast stać w miejscu;
• ucz psa sygnałów ręką — wyraźny gest widać lepiej niż drobną zmianę na twarzy;
• podchodząc do śpiącego albo starszego psa, najpierw się odezwij, a dopiero potem go dotknij.

Ile widzi pies? Pole widzenia

Oczy psa są osadzone bardziej po bokach głowy niż u człowieka, więc pies widzi szerzej — u wielu ras orientacyjnie około 240–250 stopni, wobec około 180 stopni u człowieka. Płacą za to węższym polem, w którym oboje oczu widzi to samo, czyli gorszym szacowaniem odległości. Różnice między rasami są duże: psy o krótkim pysku (mops, buldog francuski) mają oczy bardziej z przodu i węższe pole widzenia, a długonose charty — szersze.

Po czym poznać, że pies gorzej widzi?

Psy świetnie kompensują słabszy wzrok nosem i słuchem, więc problem często zauważa się późno. Sygnały, z którymi warto umówić wizytę u lekarza weterynarii:

• pies wpada na meble po przestawieniu albo w nowym miejscu;
• niechętnie wychodzi po zmroku, waha się na schodach i krawężnikach;
• łatwo się płoszy, gdy podchodzisz z boku;
• w oku widać zmętnienie albo białą plamkę w źrenicy.

Tego samego dnia jedź do lekarza, gdy pies nagle przestał widzieć, oko jest czerwone, bolesne, łzawi, pies je mruży albo trze łapą — to objawy, przy których nie warto czekać.

Wzrok psa seniora — co się zmienia?

Z wiekiem soczewka twardnieje i lekko szarzeje, więc oko starszego psa wygląda na zamglone, niebieskawe. Takie starcze zamglenie zwykle niewiele zmienia w widzeniu, ale z zewnątrz trudno je odróżnić od zaćmy — ocenić to musi lekarz. Mleczne, białe zmętnienie może być zaćmą, o której piszemy w tekście zaćma u psa — jak ją rozpoznać.

Starszy pies gorzej widzi też przy słabym świetle i małym kontraście: ciemne schody na ciemnej podłodze albo szklane drzwi stają się dla niego przeszkodą. Pomagają proste rzeczy: nie przestawiaj mebli, zostaw w korytarzu słabą lampkę na noc, postaw miskę w stałym miejscu na kontrastowej podkładce i mów do psa, zanim go dotkniesz. Jak jeszcze ułatwić życie seniorowi, opisuje poradnik jak zadbać o psiego seniora.

Jak widzi pies — co zapamiętać

• Pies widzi kolory, ale dwubarwnie: najlepiej niebieski i żółty, czerwień i zieleń jako szaro-żółtawe.
• Zabawki na trawę wybieraj niebieskie lub żółte — czerwona piłka zlewa się psu z trawnikiem.
• Pies widzi lepiej od nas w półmroku i szybciej wychwytuje ruch, ale ostrość ma gorszą.
• Po zmroku zadbaj o to, żeby psa widzieli inni — lampka lub świecąca obroża.
• Z daleka pies rozpoznaje Cię po sylwetce, ruchu, głosie i zapachu — wołając go, ruszaj się.
• Wpadanie na meble, niechęć do wyjść po zmroku i zmętnienie oka to powód do wizyty u lekarza; nagła ślepota albo czerwone, bolesne oko — tego samego dnia.

Następny krok: sprawdź kolory zabawek, którymi bawisz się z psem na trawie, i przed jesiennymi spacerami dopnij do obroży lampkę.