Aleksandretta, rozella, konura - średnie papugi: wymagania i formalności

Aleksandretta, rozella i konura to papugi średniej wielkości - większe od papużki falistej i nimfy, mniejsze od żako czy amazonki. Żyją zwykle 15–30 lat, potrzebują długiej klatki albo woliery i codziennego wylotu, a część z nich jest bardzo głośna. Aleksandretta obrożna nie wymaga rejestracji w starostwie, ale wiele innych papug średnich - tak, dlatego przed zakupem sprawdź gatunek. Poniżej porównujemy trzy najpopularniejsze grupy.

Aleksandretta, rozella czy konura - porównanie średnich papug

	Aleksandretta obrożna	Rozella białolica	Konury
Wielkość	ok. 38–42 cm długości, z czego mniej więcej połowę stanowi ogon, i zwykle ok. 110–140 g	ok. 30 cm długości i zwykle ok. 90–120 g	ok. 25–30 cm, zależnie od gatunku
Długość życia	orientacyjnie 20–30 lat	orientacyjnie 15–20 lat, bywa dłużej	orientacyjnie 15–30 lat, zależnie od gatunku
Głos	przenikliwy, głośny	umiarkowany, gwiżdże	od umiarkowanego do bardzo głośnego
Mowa	często uczy się słów	zwykle nie mówi, gwiżdże melodie	niektóre uczą się kilku słów
Kontakt z człowiekiem	niezależna, oswaja się powoli	raczej do obserwowania niż do noszenia	bardzo kontaktowe i zabawowe
Rejestracja w starostwie	nie wymaga	sprawdź gatunek	sprawdź gatunek

Wszystkie trzy to wciąż papugi, które wymagają dużo czasu i miejsca. Jeśli to Twój pierwszy ptak, zacznij od lektury poradnika nimfa - poradnik opieki: nimfa ma podobną wielkość do mniejszych papug średnich, a znacznie łagodniejsze wymagania.

Aleksandretta obrożna - charakter, głos i wygląd

Aleksandretta obrożna to smukła, trawiaście zielona papuga z czerwonym dziobem i bardzo długim ogonem, który stanowi mniej więcej połowę jej długości. Mierzy ok. 38–42 cm długości, z czego mniej więcej połowę stanowi ogon, i zwykle ok. 110–140 g i żyje orientacyjnie 20–30 lat. Samiec po osiągnięciu dojrzałości - zwykle w wieku ok. 2–3 lat - ma czarno-różową obrożę na szyi; samica jej nie ma. Hodowcy uzyskali też odmiany barwne: niebieskie, żółte, szare i inne.

Charakter aleksandretty jest niezależny: to ptak inteligentny i ciekawski, ale nie zawsze przytulny. Oswaja się powoli, a w okresie dojrzewania potrafi na jakiś czas „zdziczeć” i unikać ręki. Często uczy się słów i krótkich zdań - jak to wspierać, opisuje poradnik jak nauczyć papugę mówić. Ma przenikliwy, donośny głos, który w bloku bywa uciążliwy dla sąsiadów.

W Polsce spotyka się też inne aleksandretty - m.in. aleksandrettę większą i wyraźnie mniejszą aleksandrettę śliwogłową. Mają podobne potrzeby, ale inne wymagania prawne niż aleksandretta obrożna (o tym niżej).

Aleksandretta obrożna - odmiany barwne i płeć

W naturze aleksandretta obrożna jest zielona, ale w hodowlach często spotyka się odmiany barwne: m.in. niebieską, żółtą (lutino), białą (albino), szarą, turkusową i cynamonową. Odmiana to tylko kolor piór - ptak należy do tego samego gatunku, ma te same potrzeby, ten sam głos i podobną długość życia. Przy wyborze ważniejsze od koloru są charakter konkretnego ptaka i warunki u hodowcy.

Płeć dorosłej aleksandretty zdradza obroża samca. W odmianach bez czarnego barwnika, np. żółtej i białej, czarnej części obroży nie widać albo jest bardzo blada, więc odczytanie płci z wyglądu bywa trudne nawet u dorosłego ptaka. U młodych aleksandrett, zanim pojawi się obroża, płci nie rozpozna się z upierzenia w żadnej odmianie, a zachowanie czy wielkość głowy nie są wiarygodną wskazówką. Pewność daje badanie DNA z pióra lub kropli krwi - poproś hodowcę o wynik razem z dokumentami ptaka.

Rozella - kolorowa papuga do obserwowania

Rozella białolica to jedna z najbarwniejszych papug: czerwona głowa i pierś, białe policzki, żółty brzuch i łuskowaty, czarno-żółty grzbiet. Mierzy ok. 30 cm długości i zwykle ok. 90–120 g i żyje orientacyjnie 15–20 lat, bywa dłużej. Pochodzi z Australii, gdzie żyje w otwartym, zadrzewionym krajobrazie, dlatego potrzebuje przede wszystkim przestrzeni do lotu - długiej woliery albo codziennego, długiego wylotu.

Rozella zwykle nie mówi, za to gwiżdże melodie. Rzadko lubi być noszona i głaskana - to ptak raczej do obserwowania niż do przytulania. Bywa kłótliwa wobec innych papug, zwłaszcza innych gatunków i w okresie lęgowym, dlatego nie łącz jej we wspólnej klatce z falistymi czy nimfami. Co robić, gdy ptaki w domu walczą, opisuje poradnik dwie papugi się kłócą. Rozelle chętnie się kąpią - miska z wodą w wolierze to podstawa.

Konura - kontaktowa, ale często głośna

„Konura” to potoczna nazwa kilku grup średnich papug z Ameryki Południowej. Najbardziej znana jest konura słoneczna - intensywnie żółto-pomarańczowa, ok. 30 cm i zwykle ok. 100–130 g, żyjąca orientacyjnie 20–30 lat. Jest bardzo kontaktowa i zabawowa, ale należy do najgłośniejszych papug średnich - jej krzyk słychać w całym mieszkaniu.

Mniejsze konury z rodzaju Pyrrhura, np. konura rudosterna (zielonolica), mierzą ok. 25–26 cm i zwykle ok. 60–80 g i żyją orientacyjnie 15–25 lat. Są zwykle wyraźnie cichsze, ciekawskie i chętne do zabawy - dlatego często poleca się je osobom, które marzą o kontaktowej papudze, a mieszkają w bloku. Jak ograniczyć krzyk każdej papugi, opisuje poradnik papuga krzyczy - co robić.

Konura rudosterna w mieszkaniu - na co się przygotować

Konura rudosterna jest zielona, z szarobrązowym czubkiem głowy, zielonymi policzkami, szarą, łuskowato prążkowaną piersią i rdzawobrązowym ogonem. Hodowcy oferują też odmiany barwne, m.in. cynamonową i żółtoboczną - jak u aleksandretty, kolor nie zmienia wymagań.

W mieszkaniu ceni się ją za to, że jest mała, kontaktowa i zwykle cichsza od konury słonecznej. „Cichsza” nie znaczy jednak cicha: rano i wieczorem nawołuje ostrym, skrzekliwym głosem, a znudzona woła dłużej. Jest bardzo ruchliwa i chętnie się wspina, więc potrzebuje tej samej długiej klatki i codziennego wylotu co inne papugi średnie. Młode konury często podgryzają w zabawie i w okresie dojrzewania - jak na to reagować, opisuje poradnik papuga gryzie. Lubią chować się w rękawie, kapturze albo pod kocem, dlatego zanim usiądziesz na kanapie, sprawdź, gdzie jest ptak.

Konura rudosterna nie należy do nielicznych gatunków zwolnionych z rejestracji (o formalnościach niżej), więc przed zakupem potwierdź w starostwie jej nazwę łacińską i dopilnuj dokumentu pochodzenia.

Ile miejsca potrzebuje papuga średnia?

Papugi średnie mają długie ogony i dużo energii, dlatego potrzebują klatki co najmniej takiej jak dla pary nimf - ok. 150 × 60 × 100 cm (długość × głębokość × wysokość) - a lepiej woliery. Liczy się przede wszystkim długość, bo ptak ma przelatywać z grzędy na grzędę, a ogon nie może ocierać się o pręty. Pręty o rozstawie ok. 1,5–2 cm, z mocnego drutu wytrzymają mocny dziób. Do tego wylot codziennie, orientacyjnie co najmniej 2–3 godziny poza klatką, w zabezpieczonym pokoju. Jak dobrać klatkę i co do niej włożyć, opisuje poradnik klatka dla papugi.

Uczciwie: w naszym sklepie są dziś tylko małe klatki dla ptaków, które mogą służyć papudze średniej najwyżej do krótkiego przewozu albo na kwarantannę - nie jako stały dom.

Czym karmić aleksandrettę, rozellę i konurę?

Podstawą jest karma pełnoporcjowa dla papug przeznaczona dla średnich papug, do tego codziennie świeże warzywa, rzadziej owoce, oraz sepia lub kostka mineralna w klatce. Kolba to przysmak - przysmak, orientacyjnie 1–2 razy w tygodniu (mała porcja) - nie zamiast miski z karmą. Szczegóły i listę rzeczy zakazanych znajdziesz w poradniku co jedzą papugi. Z naszej oferty:

• Vitapol Vitaline karma dla konur i średnich papug - mieszanka dla konur i podobnych papug średnich.
• Vitapol Karmeo Premium dla średnich papug - większe opakowanie, gdy masz parę albo kilka ptaków.
• Vitapol Vitaline karma dla żako i aleksandretty - mieszanka z większymi ziarnami, którą producent przeznacza także dla aleksandrett.
• Vitapol Smakers Vitaline Super Foods dla małych i średnich papug - kolba na nagrodę, nie zamiast miski.

Papugi średnie mają mocne dzioby i dużo energii, więc potrzebują rzeczy do gryzienia - Trixie zabawka naturalna dla nimf i aleksandrett albo inne zabawki dla ptaków z drewna, sznurka i rattanu. Pomysły na zajęcie znajdziesz w poradniku zabawki dla papug.

Jedna papuga średnia czy para?

Papugi średnie są ptakami stadnymi. Rozelle i większość konur najlepiej czują się w parze tego samego gatunku. Pojedyncza aleksandretta albo konura może żyć z człowiekiem, ale tylko wtedy, gdy ktoś jest z nią przez większą część dnia. Za i przeciw opisuje poradnik papuga sama czy w parze. Para nie znaczy lęgi - nie dawaj budki lęgowej, jeśli nie planujesz świadomej hodowli.

Formalności: czy papugę średnią trzeba rejestrować?

To zależy od gatunku, a nie od wielkości ptaka. Poza unijnymi przepisami o ochronie gatunków są m.in. papużka falista, nimfa, nierozłączka czerwonoczelna i aleksandretta obrożna - ich posiadanie nie wymaga wpisu do rejestru. Wiele innych papug średnich, także niektóre aleksandretty, rozelle i konury, jest wymienionych w załącznikach tych przepisów. Wtedy nowy właściciel zgłasza ptaka do rejestru, który prowadzi starosta właściwy dla miejsca, w którym ptak mieszka (w mieście na prawach powiatu - urząd miasta), w ciągu 14 dni od wejścia w jego posiadanie, i musi mieć dokument legalnego pochodzenia.

Dlatego przed zakupem sprawdź gatunek po nazwie łacińskiej - najlepiej dzwoniąc do wydziału ochrony środowiska w swoim starostwie - i poproś hodowcę o dokumenty do wglądu. Jakie to dokumenty i jak wygląda zgłoszenie krok po kroku, opisuje poradnik rejestracja papugi i CITES. Kupuj u hodowcy, nie z ogłoszenia ani z giełdy - nasz sklep nie sprzedaje zwierząt.

Która papuga średnia dla kogo?

• Aleksandretta obrożna - dla cierpliwej osoby, która akceptuje głośny ptak, nie oczekuje przytulania i chce ptaka, który może mówić.
• Rozella - dla kogoś, kto ma miejsce na długą wolierę i chce oglądać kolorowe ptaki, a nie nosić je na ręce.
• Mniejsza konura (Pyrrhura) - dla osoby, która szuka kontaktowej, zabawowej papugi w mieszkaniu.
• Konura słoneczna - tylko tam, gdzie głośny krzyk nikomu nie przeszkadza.

Jeśli myślisz o czymś większym, przeczytaj, czego wymaga papuga amazonka albo papuga ara, i zajrzyj do poradnika duża papuga w domu.

Papugi średnie - co zapamiętać

• Aleksandretta, rozella i konura żyją zwykle 15–30 lat - to zobowiązanie na dekady.
• Potrzebują długiej klatki albo woliery i codziennego wylotu; małe klatki to tylko przewóz.
• Konura słoneczna i aleksandretta są głośne, mniejsze konury zwykle cichsze.
• Aleksandretta obrożna nie wymaga rejestracji; inne gatunki - sprawdź w starostwie przed zakupem.
• Dieta: karma dla średnich papug, warzywa codziennie, kolba tylko jako nagroda.