Seter irlandzki - charakter, pielęgnacja, zdrowie i dla kogo jest ta rasa

Seter irlandzki to średnio duży pies myśliwski, który na tle innych ras tej wielkości pojawia się w przeglądzie duże rasy psów. Tutaj znajdziesz wszystko o samej rasie: wygląd, charakter, pielęgnację długiej sierści, żywienie, ruch, zdrowie i to, jak wybrać szczeniaka.

Seter irlandzki - rasa w skrócie

Grupa FCI	grupa 7 - wyżły (sekcja wyżłów brytyjskich i irlandzkich - setery)
Pochodzenie	Irlandia, XVIII–XIX wiek
Wielkość	średnia–duża rasa (na granicy filtrów sklepu: rasy średnie 10–25 kg i rasy duże 26–45 kg) - suki bywają lżejsze niż 26 kg; karmę dobieraj do masy swojego psa
Masa (orientacyjnie)	psy ok. 27–32 kg, suki ok. 24–29 kg
Wysokość w kłębie	psy 58–67 cm, suki 55–62 cm
Długość życia (orientacyjnie)	12–15 lat
Sierść i pielęgnacja	średnia–wysoka - długa, jedwabista, z piórami; czesanie 2–3 razy w tygodniu i podcinanie włosa na łapach
Aktywność	bardzo wysoka - co najmniej 2 godziny ruchu dziennie, najlepiej z biegiem w terenie
Na pierwszego psa?	raczej nie - łagodny i przyjazny, ale bardzo energiczny i długo dojrzewa; nauka przywołania wymaga cierpliwości
Do mieszkania w bloku?	raczej nie - tylko przy kilku godzinach ruchu dziennie; lepiej dom z ogrodem
Do domu z dziećmi?	tak - wesoły i łagodny, lubi wspólne zabawy; młody pies bywa nieporadnie wylewny

Jak wygląda seter irlandzki? Umaszczenie i inne setery

Seter irlandzki to smukły, elegancki pies o długiej, wąskiej głowie, długich nogach i głębokiej klatce piersiowej. Jego znakiem rozpoznawczym jest sierść: na tułowiu średniej długości, płaska i jedwabista, z długimi piórami na uszach, piersi, tylnej stronie łap i ogonie. Umaszczenie jest jednolite, głęboko mahoniowe albo kasztanowo-czerwone, bez czarnych włosów; wzorzec dopuszcza tylko małe białe znaczenia na piersi, czole albo palcach.

Seter irlandzki czerwono-biały to osobna rasa, a nie odmiana umaszczenia: ma białą sierść z dużymi czerwonymi łatami i własny wzorzec FCI. Osobnymi rasami są też seter angielski (biały z nakrapianiem) i seter szkocki, czyli gordon (czarny podpalany). Jeśli ogłoszenie oferuje „setera irlandzkiego w łaty”, zapytaj o rodowód i o to, jaką rasę w nim wpisano.

W hodowli spotkasz linie wystawowe, z bardzo obfitą i długą okrywą, oraz lżejsze linie użytkowe, z krótszym włosem i większym zapałem do pracy w polu.

Seter irlandzki - charakter i dla kogo (a dla kogo nie)

Seter jest wesoły, łagodny i przyjazny wobec wszystkich: ludzi, dzieci i innych psów. Jest też bardzo energiczny, wrażliwy i długo zachowuje się jak szczeniak - wiele psów dojrzewa dopiero w trzecim roku życia. Opinia „roztrzepanego” psa bierze się stąd, że seter chętnie podąża za nosem i za własnym pomysłem, a nudna, powtarzana w kółko nauka szybko go nuży.

Seter irlandzki powstał jako pies myśliwski: wyszukuje zwierzynę węchem, a gdy ją zwęszy, zatrzymuje się i „wystawia” ją, czyli zastyga ze wzrokiem i nosem skierowanym w jej stronę. Dziś większość psów tej rasy mieszka w rodzinach, które nie polują, ale ten instynkt zostaje i trzeba dać mu ujście w zabawie i treningu.

To cechy typowe dla rasy, a nie gwarancja: o charakterze konkretnego psa decydują też rodzice, socjalizacja w pierwszych miesiącach i wychowanie.

Dla kogo seter jest dobrym wyborem: dla aktywnej rodziny z dziećmi, dla biegaczy i miłośników długich wędrówek, dla osoby, która ma czas na codzienne czesanie i trening.

Dla kogo nie: dla kogoś, kto szuka psa stróżującego (seter przywita gościa jak przyjaciela); dla domu, w którym pies zostaje sam na cały dzień; dla osoby, której przeszkadza sierść i liście przyniesione na piórach z każdego spaceru. Krótkie wyjścia na smyczy to dla setera za mało - zacznie szukać zajęć sam.

Pielęgnacja setera irlandzkiego: sierść, pióra, uszy i łapy

Długą sierść setera czesz 2–3 razy w tygodniu, najdokładniej pióra za uszami, pod pachami i na tylnych łapach, bo tam najszybciej tworzą się kołtuny. Sprawdza się zestaw: szczotka dla psa z metalowymi ząbkami, np. Trixie szczotka dwustronna, i metalowy grzebień do piór, np. Trixie grzebień podwójny. Technikę opisuje jak szczotkować psa.

• Strzyżenie całego psa - nie. Podcina się tylko włos między opuszkami, wokół łap i czasem na spodniej stronie uszu, żeby łatwiej się wietrzyły. Możesz to zrobić sam albo u groomera.
• Kłosy traw. Owłosione uszy i łapy setera zbierają nasiona z łąk jak rzep. Po każdym spacerze w trawie przejrzyj uszy i przestrzenie między palcami - objawy wbitego kłosa opisuje kłos u psa.
• Uszy sprawdzaj raz w tygodniu; długie, owłosione ucho łatwo moczy się też w misce - pomaga wąska, wysoka miska dla psa dla psów z długimi uszami, np. Trixie miska dla psa z długimi uszami.
• Kąpiel co kilka tygodni albo po spacerze w błocie; po kąpieli dokładnie wysusz pióra.

Czym karmić setera irlandzkiego?

Seter to smukły pies, który spala dużo energii; dobrze odżywiony ma płaskie boki i wyczuwalne pod palcami żebra. Dorosłego psa karm suchą karmą dla psa dla ras dużych, np. Brit Premium by Nature Adult Large, a lżejszą sukę - karmą dla ras średnich. Porcję licz według masy i aktywności - pomoże ile karmy dziennie dla psa. Szczeniak dostaje karmę dla szczeniąt i jada kilka razy dziennie, szczegóły w poradniku czym karmić szczeniaka.

Dziel dzienną porcję na dwa posiłki i nie karm psa tuż przed bieganiem ani zaraz po nim. Seter ma głęboką klatkę piersiową i jest w grupie ras bardziej narażonych na skręt żołądka.

Ile ruchu potrzebuje seter irlandzki? Wychowanie i zajęcia

Dorosły seter potrzebuje orientacyjnie co najmniej 2 godzin ruchu dziennie, a najbardziej cieszy go swobodny bieg w terenie. Dobre zajęcia to praca nosem (szukanie zabawek i smakołyków na łące), aport, wspólne bieganie z dorosłym psem i długie wędrówki.

Swobodnie biega tam, gdzie jest bezpiecznie, czyli na ogrodzonym wybiegu albo na łące daleko od drogi, dopóki przywołanie nie działa pewnie. Do tego czasu przypinaj do szelek długą smycz dla psa albo linkę, np. Trixie linkę treningową. Przywołania ucz od szczeniaka, krótkimi, wesołymi sesjami z nagrodą - opisuje to jak nauczyć psa przywołania. Seter jest wrażliwy: na krzyk i szarpanie reaguje wycofaniem, na zabawę i pochwałę - zapałem.

Zdrowie setera irlandzkiego - na co uważać

Seter to zwykle długowieczny pies, ale w rasie występuje kilka chorób, o które warto pytać hodowcę:

• Skręt żołądka. Objaw alarmowy to wzdęty, twardy brzuch i nieudane próby wymiotów (podejrzenie skrętu żołądka) - wtedy jedziesz do lecznicy natychmiast (skręt żołądka u psa).
• Tarczyca. Setery irlandzkie częściej chorują na niedoczynność tarczycy: pies słabnie, tyje mimo diety, ma matową, przerzedzoną sierść. To choroba do zdiagnozowania przez lekarza, nie do zgadywania.
• Oczy. W rasie występuje dziedziczny postępujący zanik siatkówki, dla którego istnieje test genetyczny; pierwszy sygnał to zwykle gorsze widzenie o zmierzchu.
• Stawy. Zdarza się dysplazja stawów biodrowych; kulawizna i sztywność po wstaniu to powód do wizyty.
• Odporność szczeniąt. W rasie opisano dziedziczne zaburzenie odporności, przy którym szczenięta chorują ciężko i często; dobre hodowle badają psy rodzicielskie w tym kierunku.

Jak kupić albo adoptować setera irlandzkiego odpowiedzialnie

Szczeniaka rasowego szukaj w hodowli zarejestrowanej w Związku Kynologicznym w Polsce (ZKwP), który należy do Międzynarodowej Federacji Kynologicznej (FCI). Pies z takiej hodowli dostaje rodowód, a jego rodzice muszą mieć uprawnienia hodowlane - w wielu rasach także wyniki badań w kierunku chorób dziedzicznych. Przed rezerwacją poproś o wyniki badań rodziców - w tej rasie najważniejsze są: prześwietlenie stawów biodrowych, badanie oczu u lekarza weterynarii okulisty, testy genetyczne dostępne dla rasy (m.in. w kierunku zaniku siatkówki i dziedzicznego zaburzenia odporności).

Ogłoszenie „rasowy, bez rodowodu, rodzice na miejscu” to zwykle pseudohodowla: nikt nie sprawdził zdrowia rodziców, a szczenię może wyrosnąć na psa innej wielkości i o innym charakterze, niż obiecywano. Rodowód nie jest „papierem dla wystawców” - to jedyny dowód, że za szczeniakiem stoi kontrolowana hodowla.

1. Odwiedź hodowlę przed rezerwacją. Poznaj matkę szczeniąt i zobacz, gdzie mieszkają szczenięta - powinny być ciekawskie, czyste i oswojone z domem.
2. Zapytaj o linię. Linie wystawowe mają bujniejszą sierść, użytkowe - więcej energii do pracy w terenie.
3. Sprawdź dokumenty. Rodowód (rasa: seter irlandzki, a nie czerwono-biały), książeczka zdrowia, umowa kupna.
4. Przygotuj sprzęt. Szczotkę i grzebień, szelki, długą linkę i legowisko kup, zanim szczeniak przyjedzie.

Cena szczeniaka zależy od hodowli, linii i dokumentów, dlatego jej nie podajemy. Podejrzanie tani „rasowy” szczeniak to sygnał ostrzegawczy, nie okazja. Psy tej rasy trafiają też do schronisk i fundacji, w tym do organizacji zajmujących się jedną rasą. Adopcja dorosłego psa ma ważną zaletę: znasz już jego wielkość, charakter i stan zdrowia. Jak wyglądają pierwsze tygodnie, opisuje poradnik o psie ze schroniska.

Rasy podobne do setera irlandzkiego

• Golden retriever - też długowłosy, łagodny pies rodzinny o złotej sierści; spokojniejszy w domu i łatwiej się go szkoli.
• Wyżeł niemiecki krótkowłosy - wyżeł o podobnej energii i pasji do pracy w polu, ale z krótką sierścią, która prawie nie wymaga pielęgnacji.
• Wyżeł weimarski - srebrnoszary wyżeł z Niemiec, mocniej przywiązany do jednej osoby i bardziej czujny wobec obcych niż seter.

Seter irlandzki - co zapamiętać

• Seter to wesoły, łagodny pies rodzinny i myśliwski, który potrzebuje co najmniej 2 godzin ruchu dziennie.
• Długą, mahoniową sierść czesz 2–3 razy w tygodniu, a po każdym spacerze w trawie szukaj kłosów w uszach i między palcami.
• Seter czerwono-biały, angielski i szkocki to osobne rasy.
• Dziel jedzenie na dwa posiłki i nie karm tuż przed ani po wysiłku: rasa jest narażona na skręt żołądka.
• Kupując szczeniaka, pytaj o badania stawów, oczu i testy genetyczne rodziców.

Następny krok: jeśli seter pasuje do Twojego dnia, zaplanuj miejsce i czas na codzienne czesanie i bieganie, a potem poszukaj hodowli, która pokaże Ci wyniki badań rodziców.