Alaskan malamute - charakter, pielęgnacja, zdrowie i dla kogo jest ta rasa

Alaskan malamute (po polsku zwykle po prostu malamut) to największy z nordyckich psów zaprzęgowych. Na tle innych dużych ras opisujemy go w przeglądzie duże rasy psów; tutaj jest wszystko o samej rasie: wygląd, charakter, pielęgnacja, żywienie, ruch, zdrowie i wybór szczeniaka.

Alaskan malamute - rasa w skrócie

Grupa FCI	grupa 5 - szpice i psy w typie pierwotnym (sekcja nordyckich psów zaprzęgowych)
Pochodzenie	Alaska (USA), psy plemienia Malemiut; rasa uznana w XX wieku
Wielkość	duża rasa (26–45 kg)
Masa (orientacyjnie)	psy ok. 36–39 kg, suki ok. 34–36 kg
Wysokość w kłębie	psy ok. 63–64 cm, suki ok. 58–59 cm
Długość życia (orientacyjnie)	10–14 lat
Sierść i pielęgnacja	wysoka - gęsty podszerstek, czesanie 2–3 razy w tygodniu, w czasie linienia codziennie
Aktywność	bardzo wysoka - codziennie 2 godziny ruchu i więcej, najlepiej z pracą ciągnięcia
Na pierwszego psa?	nie - silny, niezależny i uparty; potrzebuje opiekuna, który zna psy
Do mieszkania w bloku?	raczej nie - lepiej dom z ogrodem i solidnym ogrodzeniem; źle znosi ciepłe mieszkanie i samotność
Do domu z dziećmi?	raczej tak - przyjazny wobec ludzi, ale bardzo silny i żywiołowy - z małymi dziećmi tylko pod opieką

Jak wygląda alaskan malamute? Umaszczenie i budowa

Alaskan malamute to duży, ciężki pies o mocnych kościach, szerokiej głowie i bardzo gęstej sierści z grubym podszerstkiem. Ma małe, trójkątne, stojące uszy, migdałowe brązowe oczy i puszysty ogon noszony nad grzbietem jak pióropusz. Szerokie łapy z twardymi opuszkami działają jak rakiety śnieżne.

Wzorzec dopuszcza umaszczenia od jasnoszarego przez sobolowe do czarnego, a także odcienie czerwonawe - zawsze z białym podbrzuszem, łapami i maską na pysku. Jedynym jednolitym kolorem jest biały. Niebieskie oczy u malamuta są wadą, a nie cechą rasy - to jedna z rzeczy, po których odróżnisz go od husky.

Ogłoszenia z „gigantycznym malamutem” ważącym 60–70 kg warto czytać krytycznie. Malamut powstał do ciągnięcia ciężkich sań na długich trasach, więc ma być silny i wytrzymały, a nie jak największy. Bardzo duży pies częściej ma kłopot ze stawami i źle znosi wysiłek.

Malamut - charakter i dla kogo (a dla kogo nie)

Malamut jest przyjazny wobec ludzi, także obcych, pogodny i bardzo przywiązany do rodziny, ale jednocześnie niezależny i uparty. Rzadko szczeka - za to „gada”, pomrukuje i wyje, co opisuje tekst dlaczego pies wyje. Nie nadaje się na stróża: obcego przywita raczej z radością niż z podejrzliwością.

To cechy typowe dla rasy, a nie gwarancja: o charakterze konkretnego psa decydują też rodzice, socjalizacja w pierwszych miesiącach i wychowanie.

Dla kogo malamut jest dobrym wyborem: dla doświadczonego opiekuna, który lubi długie wędrówki, zimę i sporty z psem, ma dom z ogrodem i czas na codzienną, wymagającą aktywność.

Dla kogo nie: na pierwszego psa; do małego mieszkania; dla osób, które oczekują psa posłusznego na skinienie; do domu z kotem czy królikiem bez wcześniejszego oswojenia - malamut ma silny instynkt łowiecki. Wobec innych psów, zwłaszcza tej samej płci, bywa dominujący. Znudzony kopie doły, niszczy ogród i potrafi sforsować ogrodzenie. Niezależność nie oznacza, że pies jest głupi: on po prostu pyta, co będzie z tego miał. Szkolenie działa, ale wymaga cierpliwości, krótkich sesji i nagród, na których psu naprawdę zależy.

Pielęgnacja malamuta: linienie, kąpiel, łapy

Sierść malamuta czesz 2–3 razy w tygodniu, a w czasie linienia - zwykle dwa razy w roku - codziennie. Podszerstek wychodzi wtedy całymi kłębami. Do codziennej pracy wystarczy szczotka dla psa z metalowymi zębami, np. Trixie szczotka dwustronna do podszerstka, a w sezonie linienia przyda się narzędzie do wyczesywania podszerstka, np. Furminator dla psów długowłosych w rozmiarze dla dużego psa. Technikę czesania opisuje poradnik jak szczotkować psa, a o tym, co jest normalnym linieniem, przeczytasz w tekście linienie u psa.

• Strzyżenie - nie. Podszerstek chroni malamuta przed zimnem, ale też przed słońcem i przegrzaniem; ogolona sierść odrasta nierówno.
• Kąpiel rzadko - sierść malamuta mało pachnie i sama się oczyszcza. Gdy już kąpiesz, dokładnie spłucz szampon i wysusz podszerstek do skóry.
• Łapy i pazury. Zimą po spacerze spłucz łapy z soli drogowej i sprawdź opuszki; pazury skracaj, gdy stukają o podłogę.
• Uszy i zęby. Stojące ucho dobrze się wietrzy - wystarczy kontrola raz w tygodniu; zęby czyść kilka razy w tygodniu.

Czym karmić malamuta?

Malamut jest duży, ale zwykle zjada mniej, niż sugeruje jego masa - to pies pracujący, którego przodkowie przeżywali na skromnych racjach. Łatwo go przekarmić, a nadwaga u ciężkiego psa obciąża stawy. Dorosłego psa karm suchą karmą dla psa dla ras dużych (w sklepie filtr „Wielkość psa: rasy duże”), np. Brit Premium by Nature Adult Large. Porcję licz według masy i aktywności - pomoże ile karmy dziennie dla psa; w sezonie treningów zaprzęgowych pies potrzebuje więcej, latem mniej.

Szczeniak malamuta rośnie ponad rok i powinien dostawać karmę dla szczeniąt dużych ras, która wspiera wolniejszy, równy wzrost, np. PRO PLAN Large Athletic Puppy Sensitive Digestion. Bez dodatków wapnia i witamin na własną rękę - o suplementach decyduje lekarz weterynarii. Szczegóły w poradniku czym karmić szczeniaka. Kondycję sprawdzaj dłonią: pod gęstą sierścią żebra powinny dać się wyczuć bez szukania.

Ile ruchu potrzebuje malamut? Wychowanie i zajęcia

Dorosły malamut potrzebuje orientacyjnie co najmniej 2 godzin ruchu dziennie, najlepiej z pracą, do której powstał: ciągnięciem. Rasa była hodowana do transportu ciężkich ładunków na długich trasach, więc najbardziej cieszą ją:

• sporty zaprzęgowe - sanki, wózek treningowy, skijoring (pies ciągnie narciarza) i bieganie z psem przypiętym do pasa, np. Trixie pas biodrowy do biegania ze smyczą;
• długie wędrówki - zdrowy dorosły malamut może nosić lekkie sakwy;
• praca nosem - szukanie smakołyków w ogrodzie, spacer węchowy w nowym miejscu.

Malamuta w otwartym terenie zwykle nie puszcza się luzem: instynkt łowiecki i niezależność sprawiają, że przywołanie bywa zawodne. Bezpieczniejsza jest długa linka i ćwiczenia z poradnika jak nauczyć psa przywołania. Na spacery zakładaj szelki dla psa - malamut ciągnie z ogromną siłą, a obroża uciska wtedy szyję. Od szczeniaka ucz chodzenia na luźnej smyczy i spokojnego zachowania wobec innych psów; u rosnącego szczeniaka unikaj ciągnięcia ciężarów i długiego biegania.

Upał to dla malamuta prawdziwe wyzwanie. Latem wychodź wcześnie rano i późnym wieczorem, zostaw psu cień, wodę i chłodną podłogę albo matę chłodzącą dla psa, a w ciepłe dni zrezygnuj z biegania. Objawy przegrzania opisuje przegrzanie u psa.

Zdrowie malamuta - na co uważać

Malamut to zasadniczo wytrzymała rasa, ale ma kilka predyspozycji, o które warto pytać hodowcę:

• Stawy. W rasie występuje dysplazja stawów biodrowych. Sztywność po wstaniu, kulawizna albo niechęć do skoków to powód do wizyty - więcej w tekście dysplazja u psa.
• Choroby dziedziczne. W rasie opisano m.in. dziedziczną chondrodysplazję (zaburzenie wzrostu kości kończyn) i polineuropatię (chorobę nerwów, która objawia się osłabieniem i potykaniem) - dla części z nich są testy genetyczne.
• Oczy i tarczyca. Zdarzają się dziedziczne choroby oczu, m.in. zaćma, oraz niedoczynność tarczycy - jej objawy to m.in. przybieranie na wadze, senność i przerzedzona sierść.

Jak duży pies o głębokiej klatce piersiowej malamut należy też do grupy bardziej narażonej na skręt żołądka. Objaw alarmowy to wzdęty, twardy brzuch i nieudane próby wymiotów (podejrzenie skrętu żołądka) - wtedy jedziesz do lecznicy natychmiast (skręt żołądka u psa). Nie karm psa tuż przed intensywnym wysiłkiem ani zaraz po nim.

Jak kupić albo adoptować malamuta odpowiedzialnie

Szczeniaka rasowego szukaj w hodowli zarejestrowanej w Związku Kynologicznym w Polsce (ZKwP), który należy do Międzynarodowej Federacji Kynologicznej (FCI). Pies z takiej hodowli dostaje rodowód, a jego rodzice muszą mieć uprawnienia hodowlane - w wielu rasach także wyniki badań w kierunku chorób dziedzicznych. Przed rezerwacją poproś o wyniki badań rodziców - w tej rasie najważniejsze są: prześwietlenie stawów biodrowych, badanie oczu u lekarza weterynarii okulisty, testy genetyczne dostępne dla rasy (m.in. w kierunku polineuropatii i chondrodysplazji).

Ogłoszenie „rasowy, bez rodowodu, rodzice na miejscu” to zwykle pseudohodowla: nikt nie sprawdził zdrowia rodziców, a szczenię może wyrosnąć na psa innej wielkości i o innym charakterze, niż obiecywano. Rodowód nie jest „papierem dla wystawców” - to jedyny dowód, że za szczeniakiem stoi kontrolowana hodowla.

1. Zobacz psy dorosłe. Poznaj matkę szczeniąt i zapytaj, jak hodowca radzi sobie z ich energią na co dzień.
2. Sprawdź ogród, zanim przywieziesz szczeniaka. Ogrodzenie ma być wysokie i wkopane w ziemię - malamut skacze i kopie.
3. Sprawdź dokumenty. Rodowód, książeczka zdrowia z wpisanymi szczepieniami i odrobaczaniem, wyniki badań rodziców, umowa kupna.
4. Zaplanuj zajęcia. Ustal, kto i kiedy będzie codziennie ruszał psa, także w upał i w deszczowe tygodnie.

Cena szczeniaka zależy od hodowli, linii i dokumentów, dlatego jej nie podajemy. Podejrzanie tani „rasowy” szczeniak to sygnał ostrzegawczy, nie okazja. Pies „w typie malamuta” z ogłoszenia to często mieszaniec husky albo owczarka - może być mniejszy i mieć niebieskie oczy, a jego zdrowia nikt nie sprawdził. Psy tej rasy trafiają też do schronisk i fundacji, w tym do organizacji zajmujących się jedną rasą. Adopcja dorosłego psa ma ważną zaletę: znasz już jego wielkość, charakter i stan zdrowia. Jak wyglądają pierwsze tygodnie, opisuje poradnik o psie ze schroniska.

Rasy podobne do malamuta

• Husky syberyjski - też pies zaprzęgowy, ale lżejszy i szybszy, często z niebieskimi oczami; biegacz, a nie siłacz do ciężkich ładunków.
• Samojed - nordycki szpic o białej sierści, łagodniejszy wobec innych psów i bardziej skory do współpracy, z równie obfitym linieniem.
• Wilczak czechosłowacki - podobnie wymagający i niezależny, ale to owczarek wywodzący się od wilka, bardziej nieufny wobec obcych.

Alaskan malamute - co zapamiętać

• Malamut to silny, niezależny pies zaprzęgowy: potrzebuje co najmniej 2 godzin ruchu dziennie, najlepiej z pracą ciągnięcia.
• Nie jest psem na pierwszy raz ani do małego mieszkania; najlepiej czuje się w domu z ogrodem i solidnym ogrodzeniem.
• Gęsty podszerstek: czesanie kilka razy w tygodniu, w czasie linienia codziennie, bez strzyżenia; latem chroń go przed upałem.
• Łatwo tyje i ma silny instynkt łowiecki - licz porcje i uważaj na koty i drobne zwierzęta.
• Kupując szczeniaka, pytaj o badania stawów i oczu rodziców oraz testy genetyczne.

Następny krok: zanim zdecydujesz się na malamuta, spędź dzień z dorosłym psem tej rasy - u hodowcy albo w klubie sportów zaprzęgowych - i sprawdź, czy jego tempo pasuje do Twojego.